معیار حجیت سلسله‌های متصوفه
ملازم نبودن انتساب به ائمه با اتقان طریق
معیار و ملاک حجیت سلسله‌های صوفیه از طریق انتساب به ائمه موضوعی است که حضرت آیةاللّه سید محمدمحسن حسینی طهرانی (قدّس سرّه) در این سخنرانی ارزشمند آن را مورد بررسی قرار داده اند. ایشان با ذکر مثال‌هایی از وجود انحراف فکری در فرقه‌های چون قادریه در عراق، ایران، الجزایر و تونس، همچنین وقوع انحراف دینی و اخلاقی در سلسله‌های چون نعمت اللهیه و صفی علیشاه پس از فوت رئسای این سلسله‌ها در ایران، معتقدند صرفا انتساب یک سلسله به ائمه، تضمین‌کننده اتقان و خلوص آن سلسه نیست. همچنانکه نزدیکی فرد خاصی به امام معصوم، به دلیل احتمال پیدایش انحرافات اخلاقی و اعتقادی در افراد، دلیلی بر تأیید دائمی افراد نیست. ایشان در بخشی دیگر از فرمایشات خود، با اشاره به فعال بودن ولایت ائمه نیاز به واسطه‌های غیر ائمه را نفی و توسل مستقیم به امام زمان (عج) را بهترین راه برای هدایت بشر معرفی کرده و بر انطباق عمل و رفتار فرد با موازین شرعی و عقلانی تأکید می‌کنند.
معیار حجیت سلسله‌های متصوفه
توضیحات:
معیار و ملاک حجیت سلسله‌های صوفیه از طریق انتساب به ائمه موضوعی است که حضرت آیةاللّه سید محمدمحسن حسینی طهرانی (قدّس سرّه) در این سخنرانی ارزشمند آن را مورد بررسی قرار داده اند. ایشان با ذکر مثال‌هایی از وجود انحراف فکری در فرقه‌های چون قادریه در عراق، ایران، الجزایر و تونس، همچنین وقوع انحراف دینی و اخلاقی در سلسله‌های چون نعمت اللهیه و صفی علیشاه پس از فوت رئسای این سلسله‌ها در ایران، معتقدند صرفا انتساب یک سلسله به ائمه، تضمین‌کننده اتقان و خلوص آن سلسه نیست. همچنانکه نزدیکی فرد خاصی به امام معصوم، به دلیل احتمال پیدایش انحرافات اخلاقی و اعتقادی در افراد، دلیلی بر تأیید دائمی افراد نیست. ایشان در بخشی دیگر از فرمایشات خود، با اشاره به فعال بودن ولایت ائمه نیاز به واسطه‌های غیر ائمه را نفی و توسل مستقیم به امام زمان (عج) را بهترین راه برای هدایت بشر معرفی کرده و بر انطباق عمل و رفتار فرد با موازین شرعی و عقلانی تأکید می‌کنند.
معیار حجیت سلسله‌های متصوفه
4انحراف سلسلۀ نعمت اللهیه بعد از مرحوم ذوالریاستین
صرف اینکه حالا این آقا در آن خانقاه لندن نشسته و به این و آن دستور می‌دهد و یک پای او آنجا است و یک پایش امریکا این دلیل بر اینکه حتماً این طریقه، طریق موثقه [است،] نیست! بسیار خوب، در این سلسله افرادی بودنده‌اند، مرحوم سید محمد نوربخش بسیار مرد بزرگی بوده، بسیار مرد جلیل القدری بوده، الآن قبر ایشان در همین کَنْ سولقان طهران است. ایشان در آنجا یک قبر دارد و از هند و پاکستان و خلاصه خیلی جاها می‌آیند. چون در آنجا هم ایشان مرید داشته و در آنجا برای زیارتشان می‌آیند و خود بنده هم رفتم و قبرش را دیدم جای خیلی نورانی است. مرحوم سید محمد نوربخش، بسیار مرد بزرگی بوده ولی هیچ دلیلی نیست برای‌اینکه حالا کسی که بعد از ایشان آمده آدم خوبی بوده یا موثق بوده. یا خوب بوده ولی خوبی در چه حد و در چه مرتبه؟!
بفرما! این جانشین آقای ذالریاستین که این‌طوری درآمد این‌طور و مرتد و مبتلی به گناهان و عظائم گناهان کبیره و مَهدور الدَّم یا اینکه من‌باب‌مثال در سلسله نعمت اللهیه و امثال‌ذلک و یا مثلاً سایر فرق و اینها ما مشاهده می‌کنیم که در میان این سلسله‌ها بسیار افرادی بودند افراد منزه و قابل اعتماد مثل مرحوم سلطان علیشاه، سلطان محمد گنابادی که الآن قبر ایشان در گناباد هست و بسیار مرد بزرگ و از اولیای الهی و همان کسی است که با اجازه بعضی‌ها دستخط فتوای به قتل و حکم به قتل ایشان را از نجف گرفتند و آمدند و مردم را تحریک کردند و ایشان را در هنگامی که برای نماز شب برخاسته بود با دستمال انداختند و خفه کردند ـ ایشان را در واقع کشتند ـ و بعد جنازه‌اش را هم انداختند در جوی آب به این عنوان که این افتاده و خفه شده و ولی بعداً معلوم شد که بله آثار خفگی و اینها دیگر.1 خلاصه بله؟! از این چیزها بوده دیگر از این مسائل همیشه بوده!
- رجوع شود به رساله اجتهاد و تقلید، ص 351.