تبیین معنای میزان در روز قیامت
10[پس همانطور] که دیشب ذکر شد، آنها نامۀ عمل ندارند، میزان ندارند، آنها بدون حساب در جهنّم داخل میشوند، آنها این گروه خاصّ هستند؛ آن کسانی هستند که عمل ندارند. آن کسانی که عمل ندارند از نقطه نظر کفر و شرک، هر عمل خوبی هم که انجام دادهاند امّا آن انکار خدا و آن شرک و آن کفر به آیات خدا، تمام اعمال خوب را از بین برده و حبط کرده است؛ آنها عملی ندارند!
نبودن میزان برای مقرّبین و مخلَصین در روز قیامت
مقرّبین و مخلَصین هم عمل ندارند؛ هر عمل خوبی انجام دادهاند، به خدا سپردهاند و خودشان عمل ندارند! حالا امیرالمؤمنین علیه السّلام عمل ندارد؛ روز قیامت نزد پروردگار میآید و خدا میفرماید: تو چه کردی؟
میگوید: واللَه من کاری نکردم!
ـ آخر تو اینهمه عبادات کردی!
میگوید: من، نه!
او دیگر «من» نمیبیند که بگوید عبادت کرده است!
ـ یا علی، تو جهاد کردی، چه کردی، چه کردی و ... !
میگوید: واللَه من خودم را پیدا نمیکنم تا جهادم را پیدا کنم! تو من را اینجا نشان بده، تا من جهادم را پیدا کنم!
هرچه در محشر میگردند، علی پیدا نمیشود! چون در محشر نیست، اصلاً او در حرم خدا است و غیر از آنجا جایی نیست! این افراد عمل ندارند؛ بهراستی هم ندارند! نه اینکه عمل ندارند، بلکه عملشان از عمل ثقلین بیشتر است؛ پیغمبر فرمود که: «ضَربةُ عَلیٍّ یومَ الخَندق أفضلُ مِن عِبادة الثَّقلَین؛1 آن شمشیری که علی علیه السّلام به عمرو بن عبدود در خندق زد، از عبادت جنّ و انس افضل است!» راستی هم همین است!! اگر بشکافیم و تجزیه کنیم، مثل آفتاب روشن میشود که یک ضربت، از عبادت جنّ و انس سنگینتر است این عمل! ولی امیرالمؤمنین نگاه میکند میبیند که عمل ندارد. حالا چهکار کنیم که عمل ندارد، پس این عمل را چه کسی انجام داد؟!
میگوید: خدایا تو انجام دادی، پس عملت برای خودت است! ـ پس تو که هستی؟
- مشارق أنوار الیقین فی أسرار أمیرالمؤمنین علیه السّلام، ص ٣١٣، در بسیاری از مصادر عامه این مضمون آمده است، المستدرک، ج ٣، ص ٣٢، تاریخ بغداد، ج ١٣، ص ١٩، کنز العمال، ج ١١، ص ٦٢٣، ینابیع الموده، ج ١، ص ٤١٢. لازم به ذکر است که قاضی نور الله شوشتری در إحقاق الحق، ج ٦، ص ٤ ـ ٨؛ ج ١٦، ص ٤٠٢ ـ ٤٠٥ و مقاطعی دیگر از این کتاب، ٢٩ روایت از اعلام و کتب عامه در این زمینه نقل کرده است. (محقّق)

