شرح و تفسیر بیت: «عاشق شو ار نه روزی کار جهان سرآید»

اما دل را باید کجا بگذاری؟ دل هم باید اینجا بگذاری؟! از کجا معلوم می‌شود؟ از آنجایی‌که اگر یک ضرری متوجّه شد، یک‌دفعه سکته نکنی! چون معلوم است دلت را گذاشتی. وقتی قطعنامه شده بود، بیمارستان‌ها پر از سکته‌ای بود! سی‌سی‌یو‌ها می‌رفتی ده نفر خوابیدند، آن یکی بیست‌تا، چرا؟ چون دل را گذاشته بودند! گفتند قطعنامه شده، جنس‌ها ارزان شده و زده در سرشان!

اما اگر کسی دلش را نگذاشته باشد، ارزان شد، خب شد که شد! ضرر کردی، خب کردی! بالأخره آدم یا سود می‌کند یا ضرر، تضمین نشده برای کسی که حتماً بخواهد هر روز سود کند؛ نه! سود و ضرر، بیماری و صحّت، فشار و آرامش، پستی و بلندی را انسان در سطح زمین نگه دارد، عروجش به بالا برای راه دیگر باشد، آن را باطنش بگذارد. اینها در همین حد، در همین یک متری زمین، ضرر می‌کند در همین یک متری، بالاتر نگذارد بیاید. اگر استفاده هم می‌کند آن‌قدر دیگر خنده و نیشش باز نشود که همسایه بفهمد! یک لبخندی، حالا نزد هم نزد، حالا فوقش خیلی خواست به خودش احترام بگذارد یک لبخند و [بگوید:] امروز سودمان الحمدلله خدا را شکر بد نبود! همین؛ اما نه‌اینکه دیگر بیاید فرض کنید سه تا پشتک بزند و خودش را از آن زیّ طبیعی خارج بکند. یک منصبی بخواهد بگیرد، از آن صندلی گذاشته‌اند روی این صندلی، آی تمام مملکت بَنِر شده! «منصب فلان را به آقای فلان تبریک می‌گوییم!» این صندلی که من الآن نشستم، این بلند می‌شود می‌آید اینجا [روی یک صندلی دیگر] می‌نشیند، هیچ چیزی تغییر نمی‌کند، می‌شود صندلی خودش را هم بردارد بیاورد که آن هم حتی عوض نشود. چه عوض شد؟ چه آقا؟ چه به تو دادند؟ چه مسئولیتی به تو دادند؟ آن مسئولیتی که با یک خط بدهند و با یک خط هم فردا پس بگیرند این بازی‌ها را ندارد! این‌همه‌اش به‌خاطر این است که دل می‌رود اینجا، دل را گذاشتی اینجا، دل را در این گذاشتی.