
ولایت اهلبیت علیهم السّلام اساس مکتب تشیّع
نیمه شعبان 1427هـ.ق
ولایت اهلبیت علیهم السّلام اساس مکتب تشیّع
13دو سه هفته پیش منزل یکی از ارحام بودم که در مسائل سنگهای معدنی و جواهرات، بسیار خبیر و خیلی وارد است و شاید از معدود افرادی در دنیا باشد که روی او حساب میکنند و او را اینطرف و آنطرف هم میبرند. ایشان حرف بسیار خوبی زد و گفت:
وقتی که من وارد این مسائل شدم، اوّل رفتم دنبال اینکه اصل را بشناسم. سالهای سال تمام زحمت خودم را گذاشتم؛ چه کتابهایی خواندم، چه مطالعاتی کردم، چه آزمایشگاههایی رفتم تا اینکه آن سنگ و جواهر اصلی را بشناسم. وقتی شناختم، دیگر تشخیص خلاف و این بدلیجات که گاهی هم خیلی شبیه اصل است، برایم مثل آب خوردن شد.
اما بعضی از افراد وقتی که وارد این مسائل میشوند، هم صحیح و هم غیرصحیح را با همدیگر نگاه میکنند؛ لذا هرچه میگذرد باز آن قوه و تیزی تشخیص را ندارند. سالهای سال هم کار میکنند، ولی باز میبینیم اشتباه میکنند.
چون از اوّل پا را فقط روی شناخت واقع نگذاشتند، بلکه خواستند واقع و غیر واقع را با هم بفهمند؛ ولی ایشان میگفت:
من این کار را نکردم؛ بلکه سالهای سال تمام همّ و غمّم را فقط روی شناخت جواهر اصل گذاشتم. وقتی که خوب ذهنم از این مسئله پر شد و قالب گرفت و فهمیدم آن اصل چیست، آنوقت دیگر توانستم خلافش را بشناسم.
گفتم: شما عجب حرف عمیقی زدی و عجب کار درستی کردی! این همان حرف و کلام امیرالمؤمنین علیه السّلام است که فرمودند:
«لا یُعرِفُ الحقُّ بأقدارِ الرِّجالِ؛ اِعرف الحقَّ تَعرِفْ أهلَه، اِعرفِ الباطلَ تَعرفْ
أهلَه»؛1 حق با شخصیت افراد شناخته نمیشود؛ اوّل حق را بشناس تا اهلش را بشناسی، و اوّل باطل را بشناس تا اهلش را بشناسی.
آیا ما اینطور نیستیم که بخواهیم از روی شخصیت افراد، حق را بشناسیم؟! مثلاً وقتی ببینیم که یک نفر خیلی ظاهر جاذبی دارد یا مقالههای زیادی دارد یا افراد برایش خیلی بیا و برو میکنند و تا وارد مجلس میشود همۀ مجلس برایش بلند میشوند، یکدفعه چشممان را برنمیگردانیم تا ببینیم که این چه کسی بود که وقتی وارد مجلس شد همه برایش بلند شدند؟! خواهینخواهی ذهن ما متوجّه او میشود. اما حضرت میفرماید که اوّل باید حق را بشناسی! وقتی حق را شناختی، هرچه برای فلان شخص بلند بشوند و بیا و برو بکنند دیگر فایدهای ندارد.
- . أنساب الأشراف، ج 2، ص 238 و 274؛ الأمالی، شیخ مفید، ص 5؛ روضة الواعظین، ج 1، ص 31؛ با قدری اختلاف در مصادر.
