کیفیّت هدایت اختصاصی و اطلاع اولیاء خدا بر حقائق غیبی و وحیانی
17است، امّا برای مردم بیان نمیکردند، ولی خود حضرت به تمام آنها عمل میکردند؛ چون نفس آن حضرت به اصل و حقیقت شریعت، آشنا و مطّلع شده بودند.
پیغمبر اکرم قبل از اینکه مأمور شوند تا در موقع صلاة به سمت کعبه متوجّه شوند، نماز را به سمت بیتالمقدس میخواندند.1 اتّفاقاً در یکی از کتب دیدم:
بعضی از اصحاب نقل میکنند:
«قبل از اینکه حکم توجّه به سمت کعبه بیاید، ما با چند نفر از اصحاب در مدینه راه میرفتیم، یک نفر در میان ما بود که میدیدیم او در موقع نماز، به سمت دیگری نماز میخواند. به او گفتیم: باید به سمت بیتالمقدس نماز بخوانی، ما مأمور به این هستیم! امّا او میگفت: ”نه، من باید به سمت کعبه نماز بخوانم!“
پس از برگشت از سفر، به محضر رسول خدا آمد و عرض کرد: ”یا رسولاللَه، من در نمازهایی که میخواندیم، به سمت کعبه نماز میخواندم و میگفتم: من به سمت کعبه نماز میخوانم، ولی اگر شما به سمت بیتالمقدس بخوانید، اشکالی ندارد.“
حضرت به او فرمودند: ”بهزودی من برای توجّه به قبله، به سمت کعبه مأمور میشوم، و تو قبل از اینکه من مأمور بشوم، آن مطلب را فهمیدهای و داری به سمت کعبه نماز میخوانی!“»2
ولی نفرمودند که نمازت باطل است یا درست است. حالا آیا پیغمبر توجّه به سمت کعبه را تا هنگامی که جبرئیل آمد و قبله را در مسجد ذوقبلتین برگرداند، ادراک نکردند و نفهمیدند؟! از همان ابتدای رسالت میدانستند که باید تا اینوقت نماز را به سمت بیتالمقدس بخوانند، و از این به بعد نماز را به سمت کعبه بخوانند! این مسئلهای است که پیغمبر میدانستند، منتها زمان و موقعش آنوقتی بود که جبرئیل در مسجد ذوقبلتین ـ که الآن هم هست و خیلی هم قشنگ ساختهاند؛ إنشاءاللَه خدا
- تاریخ الطبری، ج 2، ص 416؛ البدایة و النهایة، ج 3، ص 253.
- السیرة النبویّة، ابن هشام، ج 1، ص 439.

