روح و ادراک داشتن اجرامِ سماوی
15مرحوم حاجی [سبزواری] اشعار خوبی دارد؛ میفرماید:
موسِئی نیست که دعویّ «أنا الحق» شنود *** ورنه این زمزمه اندر شجری نیست که نیست شورش عشقِ تو در هیچ سَری نیست که نیست *** منظر روی تو زیبِ نظری نیست که نیست موسِئی نیست که دعویّ «أنا الحق» شنود *** ورنه این زمزمه اندر شجری نیست که نیست گوشِ اسرار شنو نیست وگرنه «اسرار» *** بَرَش از عالم معنا خبری نیست که نیست 1 میفرماید: «گوش اسرارشنو نیست!» [یعنی] گوشی که اسرار را بشنود، وجود ندارد (کسی این گوش را ندارد.) و الاّ «”اسرار“ بَرَش از عالم معنی خبری نیست که نیست». خود مرحوم حاجی تخلُّص به «اسرار» داشت؛ یعنی هیچ خبری نیست که او نداند و نفهمد!
گریۀ موجودات بر سیدالشهداء، شاهدی بر ادراک آنان
از امام صادق علیه السّلام روایت است که آن حضرت فرمودند:
لَمّا قُتِلَ الحسینُ بَکَت علیهِ السَّماءُ و الأرضُ حتّی الحیتانِ فی البَحر. 2
«[هنگامی که حسین علیهالسلام کشته شد] آسمان و زمین بر حسین گریه کردند؛ [حتی] ماهیان دریا بر حسین گریه کردند.» اینها عقل و شعور نداشته باشند که نمیفهمند.
امام باقر علیه السّلام میفرماید: «آسمان و زمین و شمس و قمر بر دو نفر، تا چهل روز گریه کردند! یکی یحیی بن زکریا و دوم حسین بن علی بود.» 3
روضۀ اسارت اهلبیت
اهلبیت را بهسمت کوفه حرکت دادند؛ در نزدیکی کوفه عُمرِسَعد دستور داد که سرهای شهدا را در بین قافله تقسیم کنند. نزدیک کوفه شدند. مردم برای دیدن اهلبیت و قافله اجتماع کردند. علی بن الحسین، سوار بر شتر برهنه حرکت میکند! در روایت داریم: «خون از گردن آن حضرت جاری است!» راوی میگوید:
آمدم و دیدم آن حضرت با مردم صحبت میکند؛ صدای آن حضرت از شدّت ضعف و بیماری آهسته است. جلو رفتم و دیدم به مردم خطاب میکند: «ای مردم! اهلبیت پیغمبر را اسیر کردید و رعایت جدّ ما را خوب در حقّ ما انجام دادید!!»
مردم به دور اهلبیت اجتماع کردند، خطاب میکند: «ای مردم، عَجب مردمانی هستید! مگر ما اهلبیت پیغمبر نبودیم؟! رعایت جدّ ما را در حقّ ما ننمودید؟!»
- گزیدهابیاتی از دیوان حکیم سبزواری (اسرار)، ص 71.
- نصّ این روایت در مجامع روایی موجود یافت نشد لیکن جهت اطلاع بر مضمون چنین روایاتی رجوع شود به کامل الزّیارات، ص 83 ـ 93؛ الأمالی، شیخ صدوق، ص 127؛ مناقب آلابیطالب علیهم السّلام، ج 4، ص 86؛ اللهوف، ص 201.
- رجوع شود به کامل الزّیارات، ص 89 ـ 92، با قدری اختلاف.

