جایگاه عقل و عشق در مکتب عرفان

پرسش: من زادگاهم تهران است و چندین سال هم در تهران زندگی كرده‌ام اكنون به كرج رفتیم و قصد برگشت به تهران هم داریم ولی معلوم نیست كی برمی‌گردیم. حكم نماز و روزه ما چگونه است؟

جواب: نه باید نماز را در تهران و روزه را تمام بگیرید.

پرسش: آقا مگر ما همه از یك مكتب كه همان مكتب حضرت علامه است پیروی نمی‌كنیم؟ انشاءاللَه همه پیروی می‌كنیم پس چرا بعضی زمانی كه به آنهاسلام می‌دهیم روی برمی‌گردانند و یا از دیگران كدورت به دل می‌گیرند؟

جواب: سوال بنده هم همین است از خود ایشان هم سؤال كنید كه چرا این طوری می‌كند.

پرسش: چطور قوه ادراك و عقل خود را بالا ببریم و خود را به بالا ببریم و خودمان را به رشد عقلانی برسانیم؟

جواب: همین مطالبی كه عرض كردم خدمتتان همین خودش نكته است. تبعیت از مطالبی كه رسیده پیروی از مطالبی كه به دست ما رسیده. آنها را در موارد حسّاس، نه در سر سفره و خوردن حلوا و پلوی زعفرانی نه در موارد شبهه و در موارد خلاف و در موارد فتنه و در موارد مختلفی كه برای انسان حاصل می‌شود، انسان از آن مبانی تبعیت كند. یك مثال می‌زنم ما در صحبت كردن برای بقیه خیلی خوب صحبت می‌كنیم. قشنگ صحبت و نوارمان یك ساعت می‌آید والآن كه بیش از یك ساعت است، الآن كه ساعت دوازده و نیم است و یكی از شما كه نیست كه بگوید ولمان كنید سر زندگیمان برویم، خلاصه چه كردیم؟ چه گناهی كردیم كه گرفتار شدیم امروز وآمدیم در این جا!!! خوب خیلی قشنگ صحبت می‌كنیم و اینها زن نباید این طور باشد مرد نباید این طور باشد فلان كنم ولی همین منی كه صحبت می‌كن اگر همین قضیه‌ای كه دارم. برای شما عرض می‌كنم برای زندگی خود من اتّفاق بیافتد. برای عیالم اتّفاق بیافتد. برای فرزندم اتّفاق بیافتد آن جا اگر من عین همینی كه دارم به شما می‌گویم در همان جا اعمال كردم عقل می‌رود بالا. اگر در آن جا اعمال نكردم چشم پوشیدم حالا این پسر من است‌ عیب ندارد حالا عروس من است عیب ندارد. این حرف مال بقیه است حالا دختر من است عیب ندارد دختر كه نداریم فعلًا حالا تا خدا حالا. پسر ماست فرض كنید كه عیب ندارد. حالا این رفیق و همسایه ماست اگر من بخواهم راجع به همسایه صحبت می‌كنم این مطلب را بخواهم مطرح كنم ممكن است از من مكّدر شود. همین كه می‌گویم می‌خواهد مكّدر بشود این دفعه نه. حالا هی دارم تو سرش می‌زنم این عقلی كه الآن باید رشد كند الآن دارد بر سرش می‌خورد. این همین جا است. رشد عقلی این است كه آن مبانی كه یاد گرفتیم. یكی از افراد بود، یكی از مخدّرات بود نمی‌دانم الآن در این مجلس حضور دارند یا ندارند ولی به نحو كلّی می‌گویم. گفته بودم كه محیط منزل نباید محیطی باشد بی حجاب باشد. مسائل نباید مختلط باشد. ارتباط پسر و دختر نامحرم نباید باشد اینها مسائلی است كه جزو مبانی ما است و ما روی این مبانی پافشاری می‌كنیم و می‌ایستیم به نحو احسن نه به نحو خیلی حاد و شدید اینها به نحو ولی وقتی كه احساس شد كه نه افراد عناد دارند و افراد خلاصه نمی‌خواهند روی مطالب حركت كنند دیگر در آن جا صورت مسئله فرق خواهد كرد و طبعاً ارتباط انسان تغییر پیدا خواهد كرد.