حالت فقر حقیقی امام علیه السلام هنگام دعا و مناجات با حضرت حق

این را هم رفقا بدانند در وقتی‌که دعا خوانده می‌شود نباید انسان خودش جدا به مفاتیح نگاه کند یا به دعا نگاه کند؛ باید گوش بدهد و همان صوتی را که توسط قاری دعا و داعی دارد انجام می‌شود، آن را در ضمیر و در نفس خودش تکرار کند. نگاه کردن به شی‌ء دیگر، توجه انسان را از رسیدن به عمق مفهوم باز می‌دارد و بنابراین تاثیر دعا را در نفس کم می‌کند، مثلا اگر صد درصد باشد، چهل درصد می‌کند، پنجاه درصد، شصت درصد می‌کند. من در بعضی از جاها و در بعضی از جلسات، در روز عرفه یا مانند آن دیدم، وقتی‌که دعا می‌کنند بقیه به مفاتیح نگاه می‌کنند، نه! نگاه نکنید! مفاتیح را بگذارید کنار! بنشینید! آن شخصی که دعا می‌خواند، شما توجه کنید و همان الفاظ را آهسته بدون صوت در نفس خود تکرار کنید که آن دعا تاثیر و عمق بیشتری به انسان می‌دهد. این از مطالبی بود که خب انسان بایستی که نسبت به این قضیه رعایت کند.

بنابراین امام علیه‌السلام اگر می‌خواستند این مطالب را برای مردم بگویند، چرا خودشان این‌ها را می‌رفتند و می‌خواندند؟ دعای أبی‌حمزه دعایی است که هر شب امام سجاد علیه‌السلام آن را می‌خواند، خب یک‌دفعه آدم می‌خواند برای مردم بس است دیگر، یک‌دفعه دیگر تمام شد. شما خواندی برای مردم و حالا آنها هم فهمیدند، اصحاب را در مسجد پیغمبر بردید و آنجا محل اجتماع بود دیگر برای آنها خواندید و همه فهمیدند. اگر برای مردم است خب یک‌دفعه هم کافی است و دیگر دو دفعه و سه دفعه و ده دفعه و صد دفعه ندارد و اگر نه، این مسأله چیز دیگری است، آن چیست؟ آن چه قضیه‌ای است که وقتی ما نگاه می‌کنیم، می‌بینیم ائمه این ادعیه را خودشان می‌خواندند؟ اگر دعا بود خودشان می‌رفتند در اعماق شب و در تاریکی شب، می‌خواندند.

راوی می‌گوید: آمدم دیدم صدایی می‌آید، بدون اینکه جلب توجه کنم کناری ایستادم یا نشستم و به مناجات امام گوش دادم. و بعد آن مقداری را که از حفظ بوده یا نوشته بوده است، شروع کرده به بیان کردن که، حضرت این مطالب را می‌فرمودند. خب امام که نمی‌آید در تاریکی این مطلب را برای کسی بگوید، در تاریکی شب که نمی‌آید این حرف را بزند یا این‌که در حجره و اتاق خودش که نمی‌آید برای مردم دعا بخواند، او خودش است و خدای خودش و خودش دارد این مطالب را بیان می‌کند.