اهمیت مسأله تغذیه و تأثیر آن بر حرکت و رشد سالک
9است، هر چیزی در حدّ اعتدالش مناسب است. توجّه كردید، هر چیزی در حدّ اعتدال.
وقتی انسان به یك چیزی اشتها پیدا میكند، باید ببیند حال او اقتضای این را میكند یا نمیكند. وقتی كه نیم ساعت پیش، بیست دقیقه پیش یك میوه خورده است، باز یك میوه میآورند، دوباره دست نزند و بردارد. خوب یك میوه خورده است دیگر. آن میوه بعد از این، آن غذای بعد از این، آن مأكول بعد از این با آن كلام امام صادق كه میفرمایند: هر چیزی كه دیدی، به هرچیزی كه نگاه كردی، نخور و خودت را نگه دار و بگذار كه نفس تو به آن اشتهای لازم برسد و بعد تناول كن، برای این است، برای همین جهت است كه انسان در مأكول خود باید در حدّی باشد كه احساس نكند در معده او چیزی هست.
این میشود یك معیار؛ چون همینكه احساس كند در معده او ثقل پیدا شده است، معلوم میشود كه بیشتر از میزانی كه بدن او نیاز دارد خورده است.
دفعات غذا را بیشتر كند، چرا معده خود را یكدفعه سنگین كند؟ دفعات را بیشتر كند، میان وعده داشته باشد، چه اشكالی دارد؟! آن حالت سبكیای كه انسان احساس كند، آن حالت بهترین موقعیت است كه بدست آورده، آن حالت مورد نظر امام علیهالسلام به عنوان بوده، نه اینكه انسان حالی را احساس كند كه وقتی غذا خورد باید تازه بیاید یكجا بنشیند، نیم ساعت یك ساعتی استراحت كند تا آن ثقل غذا كم بشود.
دیگر با این وضع آن حالش رفته است، آن ارتباطش قطع میشود. لذا رسول خدا صلّی اللَه علیه وآله میفرماید: ما ملأ آدمی وعاءاً شرّاً من بَطنِه1؛ انسان هیچ ظرفی را بدتر از معده خود پر نكرده است یعنی آن ضرری را كه به او میرساند، آنها میدانند چه چیزی از انسان رفته است؟ آنها میفهمند و الّا خب مسئلهای نیست، انسان یك مقدار ثقل معده پیدا میكند، بعد یك دارو و عرقیاتی بخورد و حالا یك ساعتی هم بگذرد تا حالش به حال عادی برگردد. خب نرمال شد، طبیعی شد، چیزی از دست نداد، حال دو ساعتی هم روی یك صندلی نشست، صحبت كرد و یك قدری سبك شد. خب تمام شد دیگر اینهمه تاكید برای چیست؟ المعدة بیت كل داءٍ والحِمیة رأسُ كلِّ شِفاء2 برای چیست؟ معده ظرف همه امراض و حِمیت یعنی پرهیز من دیدم در یك كتابی حمیت را تب معنی كرده بودند، حمیت یعنی پرهیز رأس همه شفاهاست خوب این برای چیست؟ اینكه قبل از اینكه سیر بشوید، دست از غذا بردارید برای چیست؟ اینكه در شب غذا سبك بخورید تا بهتر قبل از طلوع بیدار بشوید برای چیست؟ اگر صرفا پرداختن به یك مسئله ظاهری بود، این همه تاكید برای چیست؟
- حديث عنوان بصرى
- بحار الأنوار، ج ٥٩، ص ٢٩٠.

