عزت سالکی که در مسیر توحید حرکت می کند

این. .. جَعَلْنا حَرَماً آمِناً ... العنكبوت، ٦٧ را از امام علیه السّلام سؤال می‌كنند كه مقصود چیست؟ حضرت فرمود: منظور ولایت ما اهل بیت است كه در این ولایت ما خدا امنیت را قرار داده. امام باقر علیه السّلام می‌فرماید حضرت ابراهیم دعا كرد كه ولایت ما را خدا تثبیت كند در قلوب شیعیان ما و با ولایت ما آنها به مقام امن برسند و احتیاجی به شخص دیگر پیدا نكنند، احتیاجی به فرد دیگر پیدا نكنند. این امنیت در سایه عزت توحید برای انسان حاصل می‌شود.

در حركت به سوی حج باید این امنیت برای انسان محرز بشود انسان نیتش را خالص كند، به خاطر رفقیش حج نكند كه چون رفیقش امسال می‌خواهد برود آن هم حجش را با او قرار بدهد. سفر كربلا عیب ندارد سفر امام رضا عیب ندارد، ولی در سفر حج فقط باید خدا را در نظر داشت این كلماتی كه خدمتتان عرض می‌كنم اینها را از خودم نمی‌گویم اینها مطالبی است كه از بزرگان شنیده‌ام نباید انسان در سفر حج غیر از خدا را مدّ نظر قرار بدهد اگر قرار بدهد گرچه با آن رفیقش برود ولی از كیسه‌اش رفته، باید فقط و فقط او را در نظر بگیرد، حالا برحسب اتفاق با هم شدند چه بهتر، اگر هم با هم نشدند آن هم باز چه بهتر؛ زیرا مقصد عبارت است از همان ادراك حقیقت توحید و ادراك حقیقت توحید ممكن است بدون رفیق برای انسان پیش بیاید، بدون مصاحبی برای انسان پیش بیاید، بدون فرد دیگری برای انسان حاصل بشود. این مسئله، مسئله توحید است.

بنابراین در قضیه عزّت باید عزّت را در توحید جست و انتساب به توحید، و انسان باید ارتباطات با غیر حقیقت پروردگار را از دائره ذهن و قلب خودش بیرون كند، این مسئله اساس آنچه را بود كه تا به حال عرض شد. حال امام صادق علیه السّلام می‌فرماید: و لایطلُبُ ما عِندَ النّاسِ عِزّاً وَ عُلُوّاً؛ به آنچه در اختیار مردم است چشم نیندازد. ممكن است این عبارت این‌طور معنا شود كه اصلًا به دنبال آنچه كه در دست مردم است نباشد؛ یعنی به خاطر مسئله عزّت، عزّتی كه دارد، این اصلًا به دنبال نباشد، اصلًا نخواهد، این معنا یك قدری‌از سیاق كلام امام علیه السّلام بعید است. حضرت در اینجا می‌فرمودند: و لایطلُبُ ما عِندَ النّاسِ عِزّاً امّا اینكه عِزّاً وَعُلُوّاً در اینجا آمده است دلیل بر این است كه این مقصود نیست. مقصود این است كه طلب كردن آنچه كه در دست مردم است ایراد ندارد ولی این طلب نباید به خاطر عزّت و بزرگ‌منشی و استعلا باشد. آنچه كه در اختیار مردم از نعمات الهی است متفاوت است، بعضی‌ها علم دارند، بعضی‌ها مال دارند، بعضی‌ها جاه و مقام دارند، بعضی‌ها در میان مردم محبوبیت دارند، اینها از خصوصیاتی است كه الآن در میان مردم به عنوان ارزش مطرح است. امام علیه السّلام هم كه نمی‌فرماید آنچه كه از معاصی و محارم در اختیار مردم است، آنكه از اول جای صحبتش را ندارد، آن اموری كه حلال است و در اختیار مردم است، آن امور را انسان نباید به خاطر عزّت و به خاطر استعلا آن را طلب كند و بخواهد؛ یعنی انسان بخواهد كه مانند دیگران دارای مال بشود، همان‌طور كه دیگری ثروت دارد او هم ثروتمند بشود و این مسئله خیلی مسئله دقیقی است!