خداوند متعال شیطان را برای تکامل بشر خلق کرده است

امّا این اوّل مطلب است رفقا، خیال نكنید آخر قضیه است ها. وقتی كه امام صادق علیه‌السّلام می‌فرماید: هَانَ عَلَیهِ الدُّنیا حضرت نمی‌فرمایند دیگر مسئله تمام است، می‌فرمایند: هَانَ آسان است، شیطان نسبت به افرادی كه به مرتبه فعلیت رسیده‌اند دیگر ناامید می‌شود. آن كیست؟ آن فردی است كه دیگر از نفس گذشته باشد. ولی در آنجا هَانَ عَلَیهِ نیست. آن اصلًا دیگر شیطانی وجود ندارد تا اینكه آسان بگذرد بر او یا مشكل بگذرد. اینها مربوط به ماست؛ یعنی وقتی كه ما امور خود را به خدا سپردیم، آنچه را كه خدا به ما داده است از خود ندیدیم و اوامر و نواهی را انجام دادیم ارتباط ما با شیطان آسان می‌شود، نه اینكه منتفی می‌شود، منتفی نخواهد شد. تا ما در نفس هستیم شیطان با ما و نقاط ضعف ما كار دارد، تا ما در انانیت هستیم و آن ذرّات مخفی انانیت‌ها در وجود و در سرّ ما به كل از بین نرفته است و مسدود نشده است شیطان روی همان نقاط دست می‌گذارد. نه! هَانَ آسان می‌شود؛ وقتی كه عبدی را خداوند موفق به این سه تا كرد دیگر عبور این راه برای او آسان می‌شود، دیگر مشكل نمی‌شود، سلوك برای او آسان می‌شود، راه به سوی خدا برای او هموار می‌شود، عقبه‌ها و صعوبت‌های طریق برای او آسان می‌شود، راه رفتن برای او هموار می‌شود، حركت برای او سهل می‌شود.

شما ببینید، یك فردی كه بخواهد در این موقعیت حركت كند و جهات نفسانی خود را از بین ببرد چقدر آسان حركت می‌كند. یا آن فردی كه در خارج از این مكتب و از این برنامه و این دستور امام صادق علیه‌السّلام بخواهد نقاط ضعف خودش را از بین ببرد؟ پدرش درمی‌آید و به هیچ جا نمی‌رسد. اگر هزار سال انسان عمر كند و در این هزار سال درصدد از بین بردن نقاط نفسانی باشد هزار سال بر او می‌گذرد و در همان مرتبه كه هست باقی می‌ماند، در همان مسائلی كه هست باقی می‌ماند، خیال می‌كند مطالب برای او حل شده است، خیالی برای او می‌آید كه آن خیال دیگر از بین نمی‌رود، تصوّر و وهمی برای او به‌وجود می‌آید كه آن وهم را دیگر كه از بین ببرد؟ مشكل اینجاست.