لزوم اهتمام و پایبندى نسبت به تعهدات و التزامات

مگر ما در این دنیا این كار را نمى‌كنیم؟ مگر الآن این كار را نمى‌كنند؟ دیروز یكى از دوستان مى‌گفت كه در یك قضیه‌اى در یك امكنه، یك پولى را از یك شخصى مى‌خواست حدود صدهزار تومان هم بود. این صدهزارتومان به یك مشكل مى‌خورد و بعد از پانزده ـ بیست روز كه دوباره مطالبه مى‌كند هشت هزار و خرده‌اى هم براى آن صدهزارتومان اضافه مى‌كنند مى‌گویند پانزده روز دیر شده. درست شد؟ اینها این كار را مى‌كنند. اما ما باید متوجه و مواظب باشیم كه مسئله خیلى از این حرف‌ها مهم‌تر است. انسان باید نسبت به این مسائل نهایت دقت را داشته باشد كه خود را از گرو این مطالب بیرون بیاورد.

بنابراین، مى‌توان گفت اداء حقوق مانند اداء ضرورى‌ترین مسائل زندگى بر عهده انسان، واجب است؛ یعنى اگر كسى از نظر شرعى اداء حقّى به گردنش هست، از آن طرف مى‌خواهد دخترى را به ازدواج بدهد نمى‌تواند براى او جهیزیه بخرد، اول باید حقّ شرعى را بپردازد بعد برود جهیزیه بخرد. كسى كه حقّ شرعى بر ذمه‌اش است نمى‌تواند مسافرت برود، اول باید حقّ شرعى را بپردازد، مگر به آن مقدارى كه مجتهد تشخیص بدهد كه مى‌تواند مهلت محدود طبق شرایط او و شرایط زندگى براى او تعیین كند و از این مهلت تجاوز، حرام است. به این مقدار محدود فقط مى‌تواند آن هم با اجازه مجتهد نه سر خود. و اگر این مسئله نخواهد ادا بشود عواقب موبقه‌اى براى انسان بوجود مى‌آورد.

الآن مى‌خواستم یك مطلبى را از مرحوم آقا نقل كنم ولى بعد نقل مى‌كنم. یكى از همین مسائل مسئله حج است. مسئله حج جزء حقوق الهى است. متأسفانه ما با این مسئله خیلى سُست برخورد مى‌كنیم. آن مقدار كه در روایات نسبت به این مسئله‌تأكید شده است در كمتر مسئله‌اى این تأكیدات آمده است. ما در هیچ كجا (روایتى) نداریم كه اگر شخص این قضیه (حج) را ترك بكند بیایند به او بگویند در موقع احتضار تو بر دین پیغمبر از دنیا نرفتى، یا دین مسیحیت را قبول كن یا دین یهود را.¹ این قدر این مسئله مهم است. براى كسى كه واجب است كه مكّه برود و استطاعت دارد یك روز نباید به تأخیر بیندازد. یكى از اشتباهاتى كه ما مى‌كنیم این است كه الآن براى حج در شرایط فعلى ثبت نام مى‌كنند و طبق آن ثبت نام، چند سال دیگر مى‌برند. اما براى كسى كه مى‌تواند به مكّه برود ولو با صرف مبالغ بیشتر ولو صد میلیون بخواهد بپردازد، یك سال را نمى‌تواند به سال دیگر بیندازد همان سال باید مكّه برود. جلوى مستطیع را گرفتن و او را از رفتن به مكّه باز داشتن، شرعاً حرام است. باید مستطیع به مكّه برود به هر مقدارى هم كه مى‌خواهد خرج بكند باید مكّه برود. حجّ واجب را باید انجام بدهد. ما خیال مى‌كنیم مسئله حج مانند مسئله زكات و اینها مى‌ماند، پول گیر آوردیم بپردازیم، گیر نیاوردیم نپردازیم.