طلب علم و بكارگیرى آن‏

عَمَروا لَك. «آبادت كردند.»

فَكَيفَ ما خَرَّبوا عَليكَ. «چه برسد به آن چه كه خراب كردند»، از وضع تو، از زندگانی تو، از سرمایه تو.

فَانظُرْ لِنَفسِكَ فَإنَّهُ لايَنظُرً لَها غَيرُكَ. «نگاه به خودت بكن، كسی به آن نفس، غیر تو نگاه نمی‌كند.»

وحاسِبْها حِسابَ رَجُلٍ مَسؤولٍ. «هر كسی باید به خودش نگاه كند.» (بَلِ الْإِنْسانُ عَلى‌ نَفْسِهِ بَصِيرَةٌ)¹ هیچ كسی نمی‌آید سراغ دیگری. این را من به شما بگویم، هر كسی را دیدید اینجا خوب شد این نكته را من تذكّر بدهم هر كسی را دیدید كه به جای اینكه به خودش بپردازد، دارد می‌رود سراغ دیگری، بدانید این آدم، آدم بیكاری‌است. آقا! فلانی این جوری است، آقا! فلانی آن جوری است، آقا! فلانی این عیب را دارد. یعنی تا شنیدید، بدانید بیكار است. اگر كار داشته باشد باید نگاه به خودش بكند. حالا تو خودت آدم بی‌عیبی هستی؟ یك وقتی مسأله، مسأله تكلیف است كه این هم خدمتتان عرض كنم، به این زودی تكلیف به كسی بار نمی‌شود. بیخود نیاییم خودمان را گول بزنیم. آقا! هر كاری می‌كنند، می‌گویند: آقا! تكلیف است. چی چی تكلیف است. كی به تو گفته بروی این كار را انجام بدهی؟ اگر از من می‌پرسی هیچ كس تكلیف ندارد، هیچ كس تكلیف ندارد الّا شذّ و نَدَر؛ بیخود خودمان را گول نزنیم. هر كی نگاه به عیب خودش بكند. چكار دارد حالا آن دارد، آن شخص می‌رود یك كاری انجام می‌دهد كه به نظر او خلاف است. خلاف است؟ لازم نیست تذكر بدهد، بلند شود بیاید به یك فردی كه ممكن است حرفش مؤثّر، چیزی باشد، ممكن است بیاید به او تذكّر بدهد. آقا! فلانی آنجوری می‌كند، آقا! فلانی اینجوری راه می‌رود، آقا! فلانی اینجور كج می‌شود، آقا! فلانی اینجور راست می‌شود. این حرفها چیه؟ هر كسی باید به خودش نگاه بكند. چرا؟ چون یك روزی خواهد آمد كه هیچ كس به انسان نظر نمی‌كند؛ نه پدر، نه مادر، نه برادر و نه بقیه. آنچه كه ما باید فردا به آن برسیم، همین الآن در همین دنیا به آن برسیم. الآن من به شما بگویم: تصوّر كنید الآن قیامت است. به دنبال این روایت شریف امام سجّاد علیه‌السّلام این مطالب، طبعاً خواهد آمد فرض كنیم الآن قیامت است.