اهمّیت حدیث عنوان بصرى در سیر و سلوك

 می‌گفتند:

ما سریع دست و پایمان را جمع کردیم و گفتیم: آقا ببخشید! اصلاً توبه کردیم!¹

 و بعد ایشان [یعنی مرحوم حدّاد] به آن شخص می‌فرمودند:

شما باید بدانید هر حرفی را که می‌زنید یک اثر تکوینی در نفس ایجاد می‌کند و دیگر نمی‌توانید آن را از بین ببرید!

 این‌طور نیست که مرحوم آقای حداد به خود ببالد که: «الآن استاد من قاضی است و اگر روی کرۀ زمین بگردی مثل ایشان پیدا نمی‌کنی!» البته واقعاً هم مثل ایشان پیدا نمی‌شد، این مطلب درست است و مثل مرحوم قاضی نبود؛ یعنی اگر ما بگوییم اول حضرت بقیّةاللَه ارواحنا فداه بود، بعد از آن مرحوم قاضی بود [گزافه نگفته‌ایم]. حداقل بنده شک ندارم که این‌طور بود. ولی این کفایت نمی‌کند!

 استادی مانند مرحوم قاضی داشتن و در تحتِ ولایت او بودن و [اینکه] او عهده‌دار کارها و رفتار انسان باشد، در صورتی [مفید] است که سالک عمل کند و به اینکه الآن در چنین وضع و موقعیتی است دل خوش نکند! این مسئله مهم است.

 صحبت در این است که ما نمی‌توانیم فقط [به ارتباط ظاهری با استاد] بسنده کنیم و این را بدانید که اگر شخصی بگوید که: «شما دیگر مولا و آقا دارید و در تحتِ ولایت هستید و کارتان تمام است!» این حرف‌ها به حرف‌های مجانین و ابله‌ها أشبه است تا به حرف‌های یک فرد منطقی و دردمند و دردداری که می‌داند دو روزی بیشتر از عمر او دیگر باقی نمانده و «إنَّ أمامَکُم عَقَبَةً کَئودًا».²

 إن‌شاءاللَه در شب‌های آینده از مطالبی که مربوط به [مسائل سلوکی است] و برای حال انسان [مفید است] بیان خواهیم کرد. ما که اینها را دانستیم و طوری نشدیم، حال شما اینها را بشنوید و دعایی هم در حق بیچارگان و درماندگان کنید.

 روایت عنوان بصری روایتی است که مرحوم آقا خیلی به آن توصیه می‌کردند؛ و حتی خودشان در اوقاتی که در نجف اشرف مشغول تحصیل بودند این روایت را نوشته بودند و در جیبشان بود و همان‌طوری‌که فرموده‌اند هفته‌ای دو بار هم آن را مطالعه می‌کردند.³