ولایت تکوینی ملائکه

تفاوت نداشتن تصرف تکوینی ملائکه با تصرف تکوینی انسان

حال از شما می‌پرسم: اگر خداوند متعال بخواهد به‌واسطۀ فرشتگانش امری را تحقق بخشد، چرا ما به‌راحتی و بدون هیچ اعتراضی موضوع را می‌پذیریم، اما اگر بخواهد این مسئله را از طریق یکی از پیامبران یا بنده‌ای از بندگانش انجام دهد، برای ما قابل پذیرش نیست؟! میان ملائکه و غیرملائکه چه تفاوتی وجود دارد؟!

اگر اصل و اساس [هرچیز] از جانب خداوند متعال است، همان‌طور که خداوند متعال در نفس جبرائیل یا ملک‌الموت یا سایر فرشتگان صفتی از صفات خود را به ودیعه می‌گذارد و آنها این صفات را برای تحقق بخشیدن حوادث مختلف در عالم خارج استفاده می‌کنند، ائمه علیهم السّلام نیز به همین ترتیب، صفاتی را که خداوند در نهاد آنان به ودیعه گذاشته است، بنا بر مصلحت، برای انجام برخی از مسائل در عالم خارج به کار می‌برند؛ مانند معجزه‌ها و تدبیر عالم.

چرا ما وجود این قدرت را در ملائکه می‌پذیریم، اما وجود آن را در ائمه قبول نمی‌کنیم؟! چه تفاوتی بین آنها وجود دارد؟! اگر منشأ و اساس این مسئله از طرف خداوند متعال باشد، پس خود خداوند همان‌طور که آن را در ملائکه قرار داده است، در انسان نیز قرار داده است.

بنابراین آنچه مهم است این است که ما  ادراک کنیم قضیۀ اساسی و اصل کلیِ همۀ حوادث در عالم، عبارت است از مشیّت پروردگار. و همۀ این تطوّرات و اختلافاتی که ما مشاهده می‌کنیم، به همان مبدأ برمی‌گردد که وجود پروردگار باشد؛ همۀ قدرت‌های موجود در عالم به یک قدرت واحد برمی‌گردد که همان قدرت خداوند است؛ حیات هر چیزی از قبیل انسان و حیوان و درخت و آسمان و زمین، به حیات واحدی برمی‌گردد که همان حیات خداوند است.

اشتراک مَلَک، انسان، جن و شیطان در استفاده از اسماء و صفات خدا

و همان‌طور که فرشتگان از این اسماء و صفات برای تکوّن و ایجاد اشیاء در عالم خارج استفاده می‌کنند، انسان نیز همین‌طور از این اسماء و صفات برای ایجاد اشیاء در عالم خارج استفاده می‌کند. همچنین جنّیان از این اسماء برای مسائلی که در حیطۀ آنها وجود دارد، استفاده می‌کنند؛ شیاطین نیز این اسماء را [برای امور مربوط به اغواء] به کار می‌گیرند: ﴿وَإِنَّ الشَّيَاطِينَ لَيُوحُونَ إِلَىٰ أَوْلِيَائِهِمْ﴾؛¹ انبیاء و ائمه نیز برای مسائل شخصی و مسائل عامّه استفاده می‌کنند؛ پس تفاوت تصرف ملائکه با سایر مسائل در چیست؟!