
هدف پروردگار از خلقت انسان
تبیین مقام عبودیت
علامه سید محمدحسین حسینی طهرانی (رضوان الله علیه) در این سخنرانی ارزشمند رسیدن به مقام عبودیت مطلق در برابر پروردگار را هدف اصلی خلقت انسان دانسته و عمل نکردن به قرآن و سنت و پرداختن به امور دنیوی را علت عدم وصول به این کمالات میداند. ایشان راه رسیدن به این هدف را عبور از صفات نفس و تبدیل صفات سیئه به حسنه در نظر میگیرد و زاد و توشه این سفر معنوی را، توکل بر خدا و عمل به قرآن و سنت معرفی میکند. حضرت علامه یکی از نتایج این سفر سلوکی را زدوده شدن کدورتهای درونی و در نهایت، مشاهده و لمس حقایق عالم آخرت در همین دنیا میداند.
هدف پروردگار از خلقت انسان
4﴿اهْدِنَا الصِّراطَ الْمُسْتَقِيمَ* صِراطَ الَّذِينَ أَنْعَمْتَ عَلَيْهِمْ﴾ 1و2 یا اینكه ﴿وَ إِذاً لَآتَيْناهُمْ مِنْ لَدُنَّا أَجْراً عَظِيماً* وَ لَهَدَيْناهُمْ صِراطاً مُسْتَقِيماً﴾ 3و4 باید حركت كنیم تا برسیم.
رسول خدا فرمود: «كسی كه دو روزش یكسان باشد مغبون است»
اوّل چیزی كه بعد از تنبّه و یقظه و بیداری، در این راه لازم است، این است كه ما به خود بیاییم و ببینیم كه هستیم؟! چه هستیم؟! بله، ما یك انسانیم! صبح از خواب بلند میشویم، تا شب زحمت كشیده و فعّالیت میكنیم، دو مرتبه میخوابیم، فردا تكرار و پسفردا تكرار، روزها میگذرد و هركس از افراد بنی آدم خود را به كاری مشغول میكند و متوجّه نیست كه این كارها را برای چه میكند؟ برای چه آمده؟ چه هدفی دارد و مقصودش چیست؟ و چرا امروزش گذشت؟ این امروز یك سرمایه عمری بود كه خدا به او عنایت كرد، چرا گذشت؟ و در مقابل این گذشتِ روز چه بهدست آورد؟ اگر چیزی بهدست آورده باشد، خوشا به سعادتش! چون یك روز عمرش گذشت و در مقابلش یك چیزی كسب كرد؛ و اگر چیزی بهدست نیاورد مغبون است. رسول خدا صلَّیاللَه علیه و آله و سلّم فرمود:«مَن استَوَى يَوماه فَهو مَغبونٌ.»5 «كسی كه دو روزش با همدیگر مساوی باشد مغبون است.» چون یك روز عمر گذشت و برای این یك روز عمر چه دستگاههایی كار كرد، تا اینكه انسان یك روز عمر كند، غیر از خدا كسی نمیداند.
ابر و باد و مه و خورشید و فلك در كارند *** تا تو نانی به كف آری و به غفلت نخوری همه از بهر تو سرگشته و فرمانبردار *** شرط انصاف نباشد كه تو فرمان نبری6 یك روز از حیاتی كه ما داریم، به حركت شمس و قمر و كهكشانها بستگی دارد. ذرّات تمام درختهای عالم، تمام حیوانات عالم، تمام موجودات عالم، به همدیگر مرتبط و یك وجود واحد را تشكیل میدهند و تمام اینها در این حیات امروز انسان مؤثّرند؛ به طوری كه اگر در سلسله علل و معلولات این یك روز حیات گرفته بشود، همه آنها به هم میخورند. پس اینها همه برای این است كه ما یك روز عمر كنیم و یك روز جلو برویم و یك روز پردههای غفلت از چشمانمان برداشته شود، حجاب برداشته شود، با خالق خودمان، مسیر خودمان، هدف خودمان، مبدأ و معاد خودمان آشنا شویم.
- سوره الفاتحة (١) آيه ٦ و صدر آيه ٧.
- امام شناسى، ج ١، ص ٨١: «خداوندا! ما را به راه راست راهنمايى نما، راه آن كسانىكه به آنها نعمت دادى.»
- سوره النّساء (٤) آيه ٦٧ و ٦٨.
- معاد شناسى، ج ٨، ص ١٩:
«كسانى كه تسليم محض خدا و رسول خدا باشند و در برابر فرامين خدا چون و چرا نداشته باشند و نسبت به مواعظ و اندرزهاى حقّ مطيع محض باشند، اين امر براى آنان پسنديده و اختيار شده است و موجب قدم راسخ و گام راستين مىباشند؛ و در نتيجه از جانب خدا به آنان اجر عظيمى خواهد رسيد، و در صراط مستقيم خداوند هدايتشان خواهد فرمود.» - وسائل الشيعة، ج ١٦، ص ٩٤.
- گلستان سعدى، ديباچه، بيت ٦ و ٧.
