استطاعت حج در این گفتار با توجه به معنای عرفی توانایی سفر و شرط‌هایی که در روایات آمده بررسی می‌شود. آیت‌الله سید محمدمحسن حسینی طهرانی بحث را از جمع میان روایت‌های زاد و راحله، سلامت بدن، امنیت راه و تأمین زندگی خانواده آغاز می‌کند. او بر رجوع نخست به قرآن و کلام معصوم و سپس استفاده از شواهد تاریخی و شناخت عرف تأکید دارد. بحث درباره دیدگاه آیت‌الله بروجردی و بوسیدن آستان امام، پیوند بینش ولایی با فهم حکم شرعی را روشن می‌کند. سپس مقایسه نماز، روزه و حج نشان می‌دهد که وضعیت سلامت و بیماری چگونه در صورت تکلیف اثر می‌گذارد. در ادامه، نیازهای سفر و تفاوت احتمال خطر با ناامنی جدی توضیح داده می‌شود. نتیجه بحث این است که شرط‌های بیان‌شده برای حج، همان نیازهای عقلایی سفرند؛ هرچند حکم دفاع بر مبانی دیگری استوار است.