کیفیت حج اجیر

تعریف قرینۀ حالیه و مقالیه

اصلاً آن قرینۀ حالیه که می‌گویند، همین است. قرینۀ مقامیه مربوط به عوارض خارجی است. قرینۀ حالیه یعنی خود آن خصوصیات، فضا و جوّ و امثال‌ذلک، اقتضای این مسئله را دارد. دیده‌اید بعضی‌ها برای خودشان اصطلاحات خاصی جعل می‌کنند؟! مثلاً فلان شخص یک حرفی را می‌زند، آدم می‌فهمد که منظورش از این حرفش چیست، شخص دیگری نمی‌فهمد. تکیه ‌کلام‌هایی که هر شخصی در صحبت‌های خودش دارد.

وقتی که ما در بحث ظهورات در اصول، بحث می‌کردیم، ‌گفتیم که ظهور شخصی است، همین می‌باشد. ما که قائل به ظهور نوعی نیستیم، ظهور شخصی به این مسئله برمی‌گردد که در بسیاری از موارد وقتی شخص صحبت می‌کند براساس تکیه ‌کلام، اصطلاحات خودش و چیزهایی که جعل می‌کند، می‌باشد مثلاً فرض کنید که من شخصی را سراغ دارم که وقتی یک مورد خیلی عالی را می‌دید، می‌گفت که فلانی مقداری خطش از ما بهتر است، حالا مثلاً این مقداری بهتر است یعنی دیگر رودست ندارد، حالا شما اگر بشنوید چه می‌گویید؟! می‌گویید که حتماً خودش خطاط است که می‌گوید این دیگر مقداری بهتر است. ظهور نوعی‌ آن این است که می‌گوید: «مقداری بهتر است» ولی آن کسی که با او همدم و انیس هست می‌فهمد که عجب! اینکه می‌گوید که مقداری بهتر است، ببینید چه خبر است! یا مثلاً می‌گوید: «مثل اینکه رانندگی‌ فلانی مقداری از ما بهتر است، این مقداری بهتر است یعنی این شخص نمره یک است.» هر کسی برای خودش اصطلاحی دارد، تکیه کلامی دارد مثلاً یک مسائلی دارد و امثال‌ذلک. افراد همین‌طورند دیگر، انسان باید آن کیفیت ارادۀ متکلم را براساس همان قرائن به‌دست آورد.

لذا اگر تتبّع شخصی کافی و مکفی باشد، وقتی که با کلمات ائمه علیهم السلام سرو کار پیدا می‌کند، متوجه می‌شود که امام در چه حال و هوایی این مطلب را ‌فرموده است.

من در همین سه یا چهار شب پیش وقتی یک مطلب استنباطی را از ‌بنده‌خدایی می‌‌خواندم که به رحمت خدا رفته است و در همین قم هم مدرّس بود و از همین مراجع قم بود و فوت کرد، واقعاً خنده‌ام گرفت، با خودم گفتم که چطور ایشان بین این دو روایتِ به این آسانی و راحتی که هیچ‌گونه تنافی باهم ندارند، تنافی انداخته است و بعد برای حل مسئله گفته است که سند روایت ضعیف است. اینها باهم هیچ تنافی ندارند، این در یک محل بحث می‌کند، آن در محل دیگر بحث می‌کند یعنی واقعاً خنده‌دار بود. توجه می‌کنید؟! دو روایت از امام است اما می‌گوید‍: «یکی سند ندارد یا مثلاً سندش ضعیف است و ما باید به آن روایت تمسّک کنیم و وقتی که به آن تمسّک کردیم پس نماز باطل است»! نه آقا! نماز درست است، به‌خاطر عدم فهم صحیح و عدم فهم چینش بین دو روایت که این روایت راجع به یک قضیه صحبت می‌کند و آن روایت هم راجع به یک مطلب دیگر صحبت می‌کند، نماز بیچاره را باطل کرد!