روش بحث خارج

«فقال: قد قال ذلِك أمِیرُ المُؤمِنِین صلواتُ الله علیهِ لِمن كان منزِلُهُ خلف المواقِیتِ»؛ ببینید شخص چیزی از امیرالمؤمنین علیه السلام شنیده است اما «خلف المواقیت» را نشنیده فقط همان «دویرة أهله» را شنیده است، «خَلْفَ الْمَوَاقِیتِ» را فراموش کرده یا نشنیده است؛ گوشش سنگین بوده است. بعد حضرت می‌فرمایند که نمی‌شود امیرالمؤمنین «خَلْفَ الْمَوَاقِیتِ» را نفرموده باشند، این اقرار به جهل است این ادخال در هلکه و خلاف حکم الله است حتماً حضرت «خلف المواقیت» را فرموده‌اند اما آن شخصی که نقل کرده و چیزهایی که بعداً انتشار داده این‌طور بوده است؛ لذا همۀ افراد هم این‌طور می‌گویند، او هم چیزی که شنیده است، این‌طور بوده است پس می‌گوید که شنیده‌ام! حضرت می‌‌فرماید: میقات برای کسی است که «إِنَّ مِن تَمامِ الحجِّ و العُمرةِ أن یُحرِمَ الرّجُلُ مِن دُویرةِ أهلِهِ». این «دُوَیرَةِ أهْلِهِ» که الآن پشت میقات است، برای افرادی است که در آنجا هستند و منزل کرده‌اند یا شخصی از مدینه می‌خواهد اول به منزل رفیقش برود و در آنجا چند روزی بماند حضرت می‌فرمایند که لازم نیست به مسجد شجره بروی، برو از آنجا که بودی برای احرام نیّت کن.

«و لو كانَ كما یقُولُونَ، ما كانَ یَمْنَعُ رسُول الله صلّى الله علیهِ و آلِهِ، أن لا یَخرُجَ بِثِیابِهِ إِلى الشّجرةِ» وقتی همه با لباسشان به مسجد شجره می‌آمدند، حضرت منع نمی‌کردند، آیا می‌فرمودند که چرا لباستان را درآورده‌اید؟! در مسجد شجره باید این‌ کار را انجام دهید، آنها می‌گفتند که ما از منزلمان احرام بستیم، چه اشکال دارد؟! یعنی این‌قدر مسئله مهم است.

لزوم کنار گذاشتن ذهنیت قبل از ورود به مباحث

بنابراین می‌خواستم مطلبی را در تتمه بگویم تا وقتی که وارد مسئلۀ بعدی می‌شویم این نکته محرز باشد که انسان باید در مطالب دقت داشته باشد تا قبل از اینکه بخواهد وارد بحثی مثل احکام، فقهی و استدلالی، اعتقادات، مسائل اجتماعی یا اخلاق شود ذهنیت خود را کنار بگذارد. اینکه من مرتب تذکر می‌دهم که انسان نباید ابتدائاً کلام بزرگان و فقهاء را در نفس و ذهن خود جای دهد و بعد به روایات و ادلّه و مدارک مراجعه کند، برای همین است. چون تا شما می‌بینید که شهید چنین حرفی زده است یک‌دفعه تکانی می‌خورید، بعداً که سراغ روایت می‌روید، با نفس باز، حُرّ، مستوی الطرفین و معتدل به سمت آن نرفته‌اید!