جلسه ۱۰۱

بعضی گفتند که کثرت روایات غالب است بر این روایت و مواقیت همان مواقیت التی وقتها رسول اللَه است و محاذاة با میقات کفایت نمی‌کند و این روایت واحده است ولی صحبت در این است که اگر روایت روایت واحده است و روایت موثق است و سندش هم درست است بین یکی و صد تا چه فرقی می‌کند؟ چه فرقی می‌کند یک روایت باشد یا صد تا؟ مگر ما این همه روایت نداریم که زن پشت سر مرد باید بایستد باید هشت ذراع فاصله داشته باشد مگر نداریم مرد اگر پشت سر زن باشد نمازش باطل است این همه ما روایت در این زمینه داریم یک روایت فقط داریم در این که مکه مستثنی است و همین روایت که مورد استناد فقهاء - البته بعضی نه همه، آنها هم که نمی‌دانستند شاید اصلا اطلاع نداشتند ـ قرار گرفته فقط یک روایت است، صحیحه هم است بر این که مکه مستثنی است البته دیدگاه اهل معرفت در این جا یک مسئله دیگری است که روایت را دارای هیچ منافاتی با خود مبانی نمی‌بینید، ما اصلا به آنها کاری نداریم عادی می‌گوییم روایت روایت صحیح است یا نه؟ وقتی روایت صحیح است چه یکی چه صدتا دلالت بر چه می‌کند؟ «الا فی مکه» این مسئله استثنا به کثرت و قِلّت کار ‌ندارد مسئله کاری به این جهت ندارد ما در جایی که روایات صریح بر بطلان نماز خلف المرأه است در آن جا می‌آییم با یک روایت صحیحه تخصیص می‌زنیم آنها را تقیید می‌کنیم آن وقت چطور در جایی که تصریح نیست بلکه ظهور است و این ظهور قابل توجیه است برای این که این مواقیت برای کسانی است که از این مواقیت بخواهند تجاوز کنند اینها باید در خود مواقیت احرام ببندند نه ماقبل مواقیت و نه مابعد مواقیت. اینها که ظهور دارد که اولی به این است که با روایت صحیۀ عبداللَه بن سنان ـ که مربوط به کفایت احرام از محاذاة میقات است ـ مقید شود مسئله ظاهر و اظهر در این جا مطرح می‌شود پس بنابراین تا قبل از این که ما بخواهیم روایت معارض را در این جا مطرح کنیم آن اهتمام اولیه مستنبط این است که نسبت به روایاتی که در مقابلش است آن روایت استظهار ظهور کند یا تصریح و نصیّت کند اول باید به این برسیم. نسبت به اینها نصیّتی پیدا نمی‌کنیم بلکه ظهور پیدا می‌کنیم این آن اشکالی است که فقها را بر آن داشته است که روایت عبداللَه بن سنان را کنار بگذارند ـ مثل مرحوم آقای گلپایگانی ـ که مواقیت جزء مسائل توقیفیه است و آن مواقیت «علی طبق ما انزله اللَه » بایستی که مورد لحاظ قرار گیرد .