جلسه ۸۵

أعوذ باللَه من الشیطان الرجیم

بسم اللَه الرحمن الرحیم

عرض شد که در آیه شریفه و لله علی الناس حج البیت من استطاع الیه سبیلا کیفیت استطاعت در خود روایات به انحاء مختلف تفسیر شده و اتفاقاً این نوع از تفسیر مطابق با خود اطلاق وجوب، که آن اطلاق وجوب مسبب از کیفیت استنباط عرف است مطابق با خود استنباط عرف است.

یعنی خود استنباط عرفی در این مسئله هست زیرا آن چه که عرف از استطاعت می‌داند عبارت است از توان و قدرت بر قیام، این آن مقداری است که عرف می‌داند همان طوری که عرف از قیام به صوم چه چیزی را استنباط می‌کند؟ آیا عرف از قیام به صوم حتماً صوم خاص را استنباط می‌کند؟ یعنی حتما فرض کنید که کسی که می‌تواند سحری چلوکباب بخورد یا خورشت فسنجان بخورد این باید روزه بگیرد؟. یا این که نه، کسی که نان و پنیر هم می‌خورد او هم باید روزه بگیرد. عرف از این استطاعت بر صوم چه استنباطی را می‌کند؟ در زمان رسول خدا کسانی بودند روزه می‌گرفتند با دو تا خرما در سحری و دو سه تا خرما در افطار. بیش از این نداشتند و حکم صوم برای آنها هم بود، همین حکم صوم برای آنها بود حکم وجوب بود و این طور نبود که حکم صوم از آنها ساقط بشود بخاطر این که اینها مثل متموِّلین و اتقیاء سحری کذایی نداشتند و افطار کذا نداشتند سحرها و افطارهایی که الان می‌دهند و متدوال است بین مردم چیست؟ اول موقع افطار یک سفره می‌اندازند در آن چیزهای متنوع است بعد که خب حسابی این افطار شد یک ساعت بعدش تازه شام می‌آورند و شام مفصل می دهند. این نحوه روزه گرفتن هایی است که بین مردم متداول است. حالا اگر فرض کنید که یکی با نان و پنیر افطار کرد یا سحریش یک چیز خیلی ساده بود این را مردم سحری و روزه به حساب نمی‌‌آورند. یعنی بعضیها یک جوری نگاه می‌کنند مثلا که این الان دارد به این غذای اندک روزه می‌گیرد! مثلا نگاه کن این با چنین وضعی وکیفیتی دارد روزه می‌گیرد، در حالتی که خب این برای متشرعه این طور نیست. متشرعه یک چنین چیزی ندارد، داشته باشند هم نمی‌خورند حالا مگر حتما باید انسان غذای پختنی بخورد در خیلی از اوقات همین غذای حاضری برای انسان مفیدتر و بهتر است، انسان را نگه می‌دارد خود من در ماه رمضان هر چه غذا و افطاری و سحریم سبک تر باشد حالم بهتر است این اصلا ربطی به زهد و تقوا ندارد، این چیزی است که مربوط به کیفیت سلامتی بدن است واگر بخواهم غذای سنگین بخورم روزه بگیرم اگر سحریم بخواهد سنگین باشد پختنی باشد نمی‌توانم اصلا روزه بگیرم یا اگر افطاری بخواهم یک افطاری سنگین بخورم آن شب من به طور کلی رفته است. هر سنی یک اقتضایی می‌کند، بدن یک اقتضایی می‌کند و انسان از آن حدش نباید تجاوز کند.