جلسه ۷۸

اگر فردی می‌تواند مشیاً به حج برود بدون اینکه ضرری متوجه او بشود و نسبت به عائله برای او خطری و مضیقه‌ای پیش بیاید وظیفه او است که حتی مشیاً برود و این تحصیل زاد و راحله همان طوری که در بخشی از روایات است این منزّل بر آن جهت عرفی است که خوب از بلاد بعیده طبعا بدون زاد و راحله امکان برای حرکت و مشی نیست به واسطۀ مصادف شدن با سباع مصادف شدن با لصوص مصادف شدن با حرارت و سرما و عبور مسیر و اینها این مشخص است که فرض کنید که اشخاص مشیا نمی‌توانند به حج بروند و الاّ اگر یک فردی بتواند مشیا به اصطلاح به این تکلیف قیام بکند استطاعت برای او همان قدرت علی المشی است و تفاوتی در اینجا ندارد و من استطاع الیه سبیلا در آیات نداریم که این به اصطلاح به این کیفیت برود. وَ أَذِّنْ فِي اَلنّٰاسِ بِالْحَجِّ يَأْتُوكَ رِجٰالاً وَ عَلىٰ كُلِّ ضٰامِرٍ يَأْتِينَ مِنْ كُلِّ فَجٍّ عَمِيقٍ ﴿الحج‌، 27﴾ یأتوک رجالا یعنی با پای پیاده خود آیۀ شریفه در اینجا دارد استطاعت را با مشی علی الارجل بیان می‌کند، چه با پای پیاده و چه بر شتران نحیفی که اینها دیگر آخر عمرشان است، ضامر یعنی شتر نحیف و ضعیف یعنی می‌گوید با چه لسانی و...آیات قرآن لسان آیه با تعبیری که راوی نقل می‌کند از امام علیه السلام که ممکن است در تعبیر اشتباه کرده باشد و کلام امام علیه السلام به نحو دیگری باشد تفاوت می‌کند آیات قرآن نص است وقتی که آیه می‌فرماید وَ أَذِّنْ فِي اَلنّٰاسِ بِالْحَجِّ يَأْتُوكَ رِجٰالاً وَ عَلىٰ كُلِّ ضٰامِرٍ يَأْتِينَ مِنْ كُلِّ فَجٍّ عَمِيقٍ یعنی برای افراد، صرف اتیان به حج این ملاک است و این حج چه علی رجلین باشد یا اینکه بر شتر نحیف باشد، چه برسد به این که بخواهد آن مرکب و راحله، راحلۀ هموار و راهواری باشد، به این نحو یأتوک رجالا.