جلسه ۶۹
7پس بنابراین این استطاعتی که در این جا است و لله علی الناس این میشود قید عقلی و مفروضالوجود و در قید مفروضالوجود اصلا مولا تصور عدم احتمال خلاف را نمیدهد تا این که بخواهیم شک کنیم و نوبت به شک در قید احترازی و قید توضیحی برسد و بعد بحث را در اصل لفظی در اطلاق امری لحاظ بکنیم و از آن جا پی به وجوب ببریم تمام این من استطاع میشود قید عقلی.
لذا امام علیهالسلام که میفرماید تحصیل زاد و راحله شرط حج است تمام این ها درست و قبول، البته گفتیم که فقط زاد و راحله نیست انسان میتواند مشیاً هم برود بر فرض حکم شارع بر زاد و راحله تحصیل زاد و راحله واجب است به عنوان مقدمه عقلیه و انسان نمیتواند شانه خود را خالی کند و خود را نسبت به این مساله تحصیل مقدمه مختار قرار بدهد.
نتیجه بحث اصولی که امروز دیگر بحمدلله تمام شد و به این جا منتهی شد که این تحصیل استطاعت در اول فرصت امکان علیکلحال واجب است عقلا. حالا شما بفرماید.
تلمیذ:..............؟
استاد: روی این حساب آن تعریفی را که برای واجب مطلق کرده بودند با تعریفی که ما میکنیم دیگر فرق میکند آن تعریفی که برای واجب مطلق کرده بودند این بود که واجب مطلق واجبی است که مکلف در هر شرط و شرایطی مکلف به اتیان اوست که ما گفتیم نسبت به این تکلیف چه نقض هایی وارد میشود حتی وجوب اکرام برای ظهر هم که چندساعت بعد است آن هم مشمول واجب مطلق نخواهد بود، بلکه واجب مشروط خواهد بود. این تعریف دیگر میرود کنار و واجب مشروط آن واجبی است که مشروط به تحقق آن فعل است آن هم در این صورت منتفی خواهد شد.
واجب مطلق بر مبنای ما میشود واجبی که مکلف اختیار رفع او را از خود ندارد، واجب مشروط میشود واجبی که مکلف اختیار رفع آن حکم را از خود دارد. مثل سفر قصر نماز زلزله خیلی موارد داریم که میگوید اگر این کار را کرد این کار را بکند اگر نه، نه، مثل وجوب کفاره و قضا بالنسبه به این ها واجب مشروط است، در صورت سفر حکم به قضا میآید وجوب تمام کفارات همه بر اساس انجام دادن چیز میآید اگر انجام ندهد کفارهای هم مترتب نمیشود. نمیدانم مساله وجوب خمس و زکات و این ها همه بر فرض تهیه مال میشود، خیلی مسائل زیاد داریم که این ها در تحت واجب مشروط است.

