جلسه ۶۸

پس واجب مشروط آن واجبی است که یکی از دو قید درآن منتفی است بقیه قیود هرچه باشد داخل در تحت قیود واجب مطلق خواهد بود .

حالا اگر در جایی ما شک کنیم که قیدی را که مولا آورده فرض کنید مساله ان استطعت حالا بحث استطاعت را می‌رسیم که اصلا جزء این مورد نیست اصلا از بیخ نیست حالا بگوییم بر فرض اگر مولا قیدی را آورده و این قید را شرط برای واجب قرار داده یا وجوب نمی‌دانیم که شرط برای واجب است یا شرط برای وجوب است اگر ما شک کنیم اصل چه اقتضایی می‌کند؟ این جا دیگر فقها‌ باید نسبت به این مساله این فکرشان را به کار بیاندازند تا فردا انشاءاللَه ما از رفقا بپرسیم که در صورت شک بین شرطیت وجوب و شرطیت واجب، اصل لفظی در این جا اقضای چه می‌کند؟اصول لفظیه و شرعیه این جا آیا اصل اقتضای وجوب را می‌کند یا عدم وجوب؟ این مساله را شما به چه اصلی از اصول لفظی برمی‌گردانید؟

تلمیذ: در مورد نماز اگرمکلف قبل از اذان بمیرد واجب نیست برایش قضا انجام بدهند ولی دراستطاعت اگر شخص مستطیع شده باشد و به اشهر حج نرسیده باشد از دنیا برود باید قضایش را انجام بدهند؟

استاد: بله دیگر مستطیع واجب است هنوز قبل از نماز که وجوب نیامده ولی در مورد استطاعت وقتی که آمده مساله استطاعت این که گرچه نرفته گناه نکرده نه این که گناه کرده ولکن این بواسطه منّةً علی العباد در این جا خدا خواسته در مساله حج آن مصلحتی که مترتب بر استطاعت هست ازاین بنده‌اش فوت نشود آن مصلحت ملزمه‌ای که بسیار بسیار مصلحت ضروری است در مورد نماز نه قبل از این که نماز بیاید خب مصلحت تا این جا قطع شد بالاخره نماز الان نیست نماز فردا هست خب برود نماز فردا را هم بخواند نماز سال بعد را هم بخواند تا ظهور امام زمان علیه السلام باید برایش نماز بخوانند چون فرقی بین نماز ده دقیقه به صلاة ظهر و بین ده سال دیگر نیست در هردو حکم هنوز نیامده این مربوط به نماز است ولی در مورد حج به خاطر این مصلحت بسیار مصلحت ملزمه‌ای که دارد خدا منة علی‌العباد که این مصلحت حتی به او بعد از فوت برسد اجبار کرده ورثه را که از مال این شخص بروند حج انجام بدهند تا به آن مصلحت دست پیدا کند.