جلسه ۶۷

تلمیذ: اگر نتواند برود آیا حکم هست؟

استاد: الان مولا به شما می‌گوید اگر توانستید زیارت امام رضا علیه السلام را در این ماه که ماه جمادی است ترک نکن یک وقت مولا می‌گوید که زیارت امام رضا علیه السلام در این ماه ترک نکن شا چه می‌گویی؟ امام رضا علیه السلام در مشهد که ده یا دوازده ساعت با قطار و اتوبوس هست که ما همین امسال در قم سوار قطار شدیم در نوروز و در مشهد هم پیاده شدیم فعلا بحث عذر نیست مولا الان می‌گوید شما هیچ استطاعت هم نمی‌گوید شما زیارت امام رضا علیه السلام را در این ماه جمادی ترک نکنید شما چه می‌فهمید آیا شما این را می‌فهمید که اگر به مردن هم شده باید رفت یا نه مساله عادی است ترک نکن یعنی اگر فرض بکن پایم نشکست اگر چلاق و فلج نشدم اگر نمی‌دانم یک امر مهمی در آن جا مترتب نشد با این شرایط دیگر یعنی وقتی مولا امر می‌کند به قول شما مولای حکیم است بلکه اعقل عقلا است مولا امر می‌کند مولا امر غیرحکیمانه و غیرعقلایی نمی‌کند که بگوید پر بزن عین کبوتر برو مشهد این که نمی‌شود مولا با همین شرایط یعنی شرایط صحت وعدم عسر فقط تنها چیزی که از شما می‌خواهد اهمال نکن این را فقط می‌خواهد پشت گوش نیاندازی ولی نه این که اگر مریض هم شدی برو لذا اگر تلفن کنی آقا اگر مریض هم شدی آقا من که نگفتم مریض شو برو مثل بعضی‌ها که خیلی خرمقدسی‌ها درمی‌آورند مثل این که آقا می‌گوید اگر زن و بچه‌ام مریض شدند و نیاز به چیز داشتند باز هم نروم؟ نه آنها واجب‌تر است حفظ بدن واجب است درست شد حالا پس اگر مولا که حکم نمی‌کند به این که ان استطعت زیارت امام رضا علیه السلام در این ماه از دست ندهید، او حکم کند و بگوید اگر توانستی، بیاید این قید را بیاورد چه فرقی می‌کند با هم؟ فرق نمی‌کند منتهی در این جا آمده یک قیدی را ضمیمه کرده تا این که یک قدری ما را راحت کند آن دغدغه‌ای که خودمان را بخوریم که الان که نمی‌شود این خودمان را بخوریم را بردارد که نه آقا حکمی که من می‌کنم حکم عادی است این حکم بر اساس مقدورات وهمین شرایط متعارف است حالا اگر شارع لله علی الناس حج‌البیت را بدون ان استطاع بیاورد شما از این جمله چه می‌فهمیدید؟ آیا اگر کسی که چلاق هم بشود پایش هم شکسته باشد در خانه نمی‌تواند تکانش بدهند فقط باید سرش را بگیرند و بگذارند روی تخت روان ببرند این دیگر باید مکه برود؟ این را دیگر نمی‌فهمی یا این که اگر فرض کنید زن و بچه‌شان و مادر و پدرشان مریض هستند و احتیاج به ممرض دارند و ممرض هم واجب است باز هم مولا می‌گفت و لله علی الناس این را نمی‌فهمیم یا این که اگر تخلیه سرب نبود باز هم مولا می‌گفت باید بروی این را نمی‌فهمیم ببینید این ها همه ارتکازات عقلائیه است که این ارتکازات عقلائیه به عنوان شرط ضمنی در القاء همه دخالت دارند یعنی گرچه مولا یک حرفی را می‌زند ولی مولا به الاغ که این حرف را نمی‌زند گرچه خیلی الاغ هم هستند ولی به آدم این حرف را می‌زند ای آدمی که دارم به تو می‌گوییم لله علی الناس این لله علی الناس در وقتی است که تو چلاق نشوی بروی، چلاق که می‌شود رفت به اصطلاح مقعد نشوی در وقتی که به آن امر گرفتار نشوی در وقتی که تخلیه سرب باشد اینها را ضمیمه قرار داده کنار هم ما هم قبول داریم خب معلوم است که فرض بکنید حکمی که مولا می‌گوید، بله در مورد صلاه داریم که الصلاه لا یترک بحال ولی در مورد صوم نه أَيّٰاماً مَعْدُودٰاتٍ فَمَنْ كٰانَ مِنْكُمْ مَرِيضاً أَوْ عَلىٰ سَفَرٍ فَعِدَّةٌ مِنْ أَيّٰامٍ أُخَرَ … ﴿البقرة، 184خودش در این جا راه قرار داده اگر مریضی آقا روزه نگیر لا یترک بحال یک روز قضایش را بگیر اگر هم برای قضایش باز مریض بودی یک مد طعام کفاره بده خود من دوازده سال نمی‌گرفتم دوازده سال ما این روزه نداشتیم الان هم احساس نمی‌کنم که به اصطلاح گناه و چیزی خب آدم مریض نمی‌گیرد بعد دیگر شروع کردیم به گرفتن ولی نسبت به صلاه داریم لا یترک بحال این فرق می‌کند در مورد حج این است مساله لله علی الناس حج‌البیت این حج‌البیت شامل هر دو طرف می‌شود و خود زمان نمی‌تواند دخالت داشته باشد این قید اول.