جلسه ۴۸

شارع در این جا مصداقی قضیه حقیقیه را صراحتاً بر زبان آورده نه این که بخواهد حکم خاص مختص به زید بیاورد که قابل سریان برای دیگری نباشد دیگری هم باشد می‌گوید یجب علیک الحج، هزارنفر باشند به همه آنها می‌گوید یجب علیک الحج و شارع به همه این ها به ملاک دخول در تحت قضیه حقیقیه حکم کرده این را ما باید در نظر داشته باشیم که چون قضیه حقیقیه در اینجا لله علی الناس حج البیت من استطاع الیه سبیلا هست شارع آمده تعیین مصداق کرده لمصلحه من المصالح مثلا شخص خودش مطلع نباشد امثال ذلک.

حالا اگر ما به فرمایش مرحوم نائینی این مطلب را بگوییم که شارع اگرچه در تحقق وجود خارجی موضوع اشتباه کند باز مسوّغ برای حکم به قضیه خارجیه خواهد بود یعنی شارع می‌تواند حکم بکند در حالتی که این مساله، انجام نشود یعنی مساله، محقق نمی‌شود اشتباه می‌کند خیال می‌کند که پول و مؤونه برای سفر دارد و به او می‌گوید یجب علیک الحج در حالتی که بنده خدا ندارد. شارع در اینجا حکم به وجوب حج می‌کند حالا شارعی که اینها قبول دارند که می‌گویند می‌تواند جاهل باشد اگر شارع بگوید یجب علیک الحج در حالتی که نمی‌داند شرط برای حج که مؤونه است محقق است اشکال ندارد خب شارع آمده گفته و بعضی مسائل را نمی‌داند مگر نگفتند که اشکال ندارد امام علیه السلام نسبت به بعضی مسائل اطلاع نداشته باشد؟ بله؟ در جواهر مرحوم صاحب جواهر در باب کُر می‌فرمودند چه اشکال دارد که امام علیه السلام نسبت به بعضی از مسائل مطلع نباشد در عین حال که ایشان می‌فرمایند مقام قدس و طهارت و این عناوینی که ما هیچ کدامش را نمی‌فهمیم این را روی بار امام علیه السلام می‌کنیم از یک طرف هم می‌گوییم امام علیه السلام هم نمی‌فهمد حالا نمی‌دانیم بین متناقضین چطور باید جمع کرد باید از خودشان پرسید.