جلسه ۲۳

پس نتيجه اين شد كه ملاحظه اطلاقيت حج و مشروطيت حج به نسبت به استطاعت شد.

تلمیذ: گاهی ممکن است که تا اخر هم شرط استطاعت تحصیل نشود و آنوقت حج می شود واجبِ مشروط

استاد: تحصیل نشد که نشود! بر ذمه شخص می ماند، کسی که می گوید نمی شود آیا علم غیب دارد؟

تلمیذ: در مورد صبی و مجنون چون آنها اصلا مکلف نیستند، مسئله می شود سالبه به انتفاع موضوع

استاد: خدا به شما گفته از آن اول که تكليف شدي مثلا فرض كنيد در ساعت ده صبح روز سه شنبه كه شما تكليف شدي، من الان حج را بر شما واجب كردم؟ شما چه مي گوييد؟ شما ميگوييد: "شما حج را كه بر من واجب كردي مگر من كبوترم كه پرواز كنم بروم مكه؟" خدا می گوید: "درست است که بال ندادم ولی حج هم مانند ساير مسائل ديگر است نماز را واجب كردم و از آن طرف هم طهارت قبل از صلاة را نیز بر تو واجب كردم پس بلند شو از اتاق بيرون برو و سر حوض وضو بگير و برگرد بالا" شما بگو: "نخير الان كه نماز بر من واجب است خود حوض بايد بيايد اينجا خود حوض بايد آب بريزد روي صورت من و...اين امكان تحصیلش 5 دقيقه است حج هم 50 سال است. چه فرق ميكند؟

شما تأييد ما را مي كنيد يا اشكال مي كنيد؟ اگر مشروط باشد، حجِ واجبِ مشروط، ديگر قبل از آن، تحصيلِ شرط، لازم نيست مي خواهم بكنم يا نكنم. مثل خمس، الان خمس، واجبِ مشروط است، مشروطِ به حصول منافع و غوص و معادن و...از موارد خمس یکی هم ارباب مكاسب است. خمس كي بر انسان واجب ميشود؟ وقتي كه ربح مكاسب به حدّي برسد كه زاید از مؤونه سنه باشد، حالاتحصيل اين زائد واجب است يا نه؟ من اصلا نمي خواهم كار بكنم فقط به اندازه قوت عيال در همان روز کار می کنم. مستحب هم اين است که انسان وقتي ميرود و كار ميكند در بازار به اندازه قوت عيال در بياورد بعد برود خوش بگذراند، راحت و بي خيال، (چيه اينقدر براي وارث می گذاريد؟!) حالا چون خمس واجب شد من بايد براي تحصيل خمس تلاش كنم؟ نه، نمي كنم و تا آخر عمر هم خمس نمي دهم! ولي خدا از من طلبكار نيست و من هم نمیخواهم كار كنم. ولي حج چطور؟ نه، مسئله حج اینگونه نمي شود.