مرتب سازی:
جلسه ۳
9جواب: نه دیگر، بخاطر اینکه صحبت سر این است که میزان میزان قرض است. شما قرض را میگوئید؟ چون معاملات با هم فرق میکند. من اصل قضیه را دارم میگویم. اصل قضیه این است که خود این مال یک ارزش مالیتی دارد، در وقتی این ارزش مالیت در مقام خارج تحقق عینی پیدا میکند که روی این کار انجام بشود. شما اگر صد میلیارد هم پول در بانک داشته باشید، تا معامله روی آن نکنید یک قِران هم روی آن نمیرود، باید معامله بشود روی این. شما هر چه پول داشته باشید در این اتاق، در را هم ببندید، خب چه فایدهای؟ خیلی هم ارزش دارد. بله وقتی در اتاق را باز کردید، این پولها را آوردید به جریان انداختید آن وقت این ارزشش اظهار میشود، یعنی تحقق خارجی پیدا میکند، عینیت خارجی پیدا میکند. در ربا شخص خودش روی این مال کار انجام نمیدهد، مال هست سر جای خودش، شخص میرود کار انجام میدهد اضافهاش را میآورد به این میدهد، خب این اضافه مال چیست؟ تو که هنوز کاری روی آن انجام ندادی. اینجا است که این قانون، قانون خلاف فطرت است
سؤال: خب این اضافه بخاطر چیست؟
جواب: اضافه، بخاطر اینکه حق تصرف نسبت به مال دارد، میگوید چون من نسبت به مال حق تصرف دارم، این صرف حق تصرفات اقتضاء میکند که از مال تو بگیرم. در حالی که اگر این سود و ضرر با هم بود مثل مضاربه، این مشکل نبود. فرق بین ربا و مضاربه که این حرام است و آن حلال است این است؛ در مضاربه صاحب مال کاری انجام نمیدهد، در ربا هم کار انجام نمیدهد، در هر دو مساوی هستند، این مینشیند فقط پول میدهد، دیگران بروند کار کنند. منتهی در مضاربه خودش را در این عمل شریک میگرداند، آن شریک در چه صورت است؟ فقط در منفعت که نمیشود که آدم شریک باشد، اگر شما خودت بلند میشدی و با این مال این کار را میکردی یا منفعت میکردی یا ضرر، در منفعت هم بالا و پائین و نوسان دارد، دیگر نرخ قاطع که نداریم؛ ولی در ربا این طور نیست. در ربا ضرر وجود ندارد، نرخ منفعت هم نرخ قاطعی است پس بنابراین شما کاری روی این مال انجام ندادهاید.