مرتب سازی:
جلسه ۳
2بعد از این مرتبه در سورۀ آل عمران آیۀ ١٣٠ دلالت بر تحریم میکند: يٰا أَيُّهَا اَلَّذِينَ آمَنُوا لاٰ تَأْكُلُوا اَلرِّبَوا أَضْعٰافاً مُضٰاعَفَةً وَ اِتَّقُوا اَللّٰهَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ ﴿آلعمران، ١٣٠﴾ وَ اِتَّقُوا اَلنّٰارَ اَلَّتِي أُعِدَّتْ لِلْكٰافِرِينَ ﴿آلعمران، ١٣١﴾ وَ أَطِيعُوا اَللّٰهَ وَ اَلرَّسُولَ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُونَ ﴿آلعمران، ١٣٢﴾ ... این دلالت بر حرمت دارد اضعافاً مضاعفه و بعد هم آیه، آیۀ نار هست و که وَ اِتَّقُوا اَلنّٰارَ اَلَّتِي أُعِدَّتْ لِلْكٰافِرِينَ، این افرادی که کفر میورزند و اطاعت نمیکنند و نسبت به این آیات آنها مسامحه میکنند، این هم آیۀ دوّم.
آخرین آیهای که آیۀ سوم است راجع به نهی شدید[از ربا؛] آیهای است که در سورۀ بقره[ قرار دارد:] اَلَّذِينَ يَأْكُلُونَ اَلرِّبٰا لاٰ يَقُومُونَ إِلاّٰ كَمٰا يَقُومُ اَلَّذِي يَتَخَبَّطُهُ اَلشَّيْطٰانُ مِنَ اَلْمَسِّ ذٰلِكَ بِأَنَّهُمْ قٰالُوا إِنَّمَا اَلْبَيْعُ مِثْلُ اَلرِّبٰا وَ أَحَلَّ اَللّٰهُ اَلْبَيْعَ وَ حَرَّمَ اَلرِّبٰا فَمَنْ جٰاءَهُ مَوْعِظَةٌ مِنْ رَبِّهِ فَانْتَهىٰ فَلَهُ مٰا سَلَفَ وَ أَمْرُهُ إِلَى اَللّٰهِ وَ مَنْ عٰادَ فَأُولٰئِكَ أَصْحٰابُ اَلنّٰارِ هُمْ فِيهٰا خٰالِدُونَ ﴿البقرة، ٢٧٥﴾ يَمْحَقُ اَللّٰهُ اَلرِّبٰا وَ يُرْبِي اَلصَّدَقٰاتِ وَ اَللّٰهُ لاٰ يُحِبُّ كُلَّ كَفّٰارٍ أَثِيمٍ ﴿البقرة، ٢٧٦﴾ بعد میفرماید يٰا أَيُّهَا اَلَّذِينَ آمَنُوا اِتَّقُوا اَللّٰهَ وَ ذَرُوا مٰا بَقِيَ مِنَ اَلرِّبٰا إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ ﴿البقرة، ٢٧٨﴾ فَإِنْ لَمْ تَفْعَلُوا فَأْذَنُوا بِحَرْبٍ مِنَ اَللّٰهِ وَ رَسُولِهِ وَ إِنْ تُبْتُمْ فَلَكُمْ رُؤُسُ أَمْوٰالِكُمْ لاٰ تَظْلِمُونَ وَ لاٰ تُظْلَمُونَ ﴿البقرة، ٢٧٩﴾ اینجا دیگر در نهایت شدت آیه خطاب میکند فَأْذَنُوا بِحَرْبٍ مِنَ اَللّٰهِ اگر کسی به این مسئله عمل نکند و اطاعت نکند این آماده...، فَأْذَنُوا بِحَرْبٍ یعنی آماده بشوید، آمادۀ جنگ با خدا بشوید. آمادگی جنگ با خدا را شما در اینجا[داشته باشید،] إذن در اینجا به معنای تهیُّؤ است دیگر، به معنای تهیُّؤ و آمادگی حربٍ منَ اللَه است. خب این سیرِ تاریخی آیۀ ربا است در اینجا، البته باز راجع به این مسئله، بحث و صحبت هست و[همچنین] خصوصیاتش در آن زمان[مورد بررسی قرار می گیرد،] بحث تاریخی قضیه ادامه دارد. همان طوری که آن روز اشاره شد نکاتی در این آیه است، مرحوم علامه در اینجا بیاناتی دارند که خب ما اوّل بیانات ایشان را عرض میکنیم و بعد مطالب سایر مفسّرین را هم بیان میکنیم.