جلسه ۱۷
7و اما مسائل و تکالیفی که اصلاً به بلوغ مربوط نیست، در هر حال هست، آن مسائلی است که فرض کنید که مانند...دیات و اینها هست که این اصلاً چه بالغ باشد چه غیر بالغ باشد چه مجنون باشد چه سکران باشد و امثال ذلک، این مسائل به حال خودش [باقی] است و این ربطی به بلوغ و غیر بلوغ هم ندارد. این هم یکی.
میماند تکالیف و عباداتی که بر بلوغ مترتب است: آن تکالیف و عبادات هم اگر در حال رشد باشد آن هم در آنجا به مقدار تکالیف، شارع اخذ میکند این را...
... عبادات را باید بر یک همچنین افرادی همان طوری که قبل از سن بلوغ بر این افراد میبایست اظهار بشود میباید بر اینها عرضه بشود، حالا خودشان میدانند و خدای خودشان، یعنی نسبت به بالغ حتی انسان هم فرض کنید که یک دختر نه سال ده سال داشته باشد پدر و مادر اینها مکلف هستند. این طور نیست که خیال کنید حالا اینها بالغ شدند فرض کنید که واجب است نماز، دیگر از عهدهی پدر و مادر خارج میشود. یعنی همان طوری که روایات دلالت میکند بر الزام پدر و مادر نسبت به اینها قبل از بلوغ در حدود قدرت و تحمل اینها نه خارج از تحمل اینها، همین طور حتی بعد از بلوغ هم این حکم تکلیفی به حال خودش نسبت به پدر و مادر وجود دارد از باب عدم نقض غرض. از باب عدم نقض غرض این مساله هست به خاطر اینکه هیچ تفاوتی بین قبل از بلوغ، یک روز قبل از بلوغ و یک روز بعد از بلوغ ندارد. سالها ندارد. حالا یک هفته قبل از بلوغ تا بالغ شد این یک دفعه عوض شد ؟ نه، مساله این طور نیست.
پس بناءً علی هذا وجوب تعلق عبادات، بستگی دارد به آن مقداری که این شخص شناخت پیدا کرده نسبت به آن عبادت، به آن مقدار وجوب تعلق میگیرد. ببینید مساله خیلی دقیق میشود! بناءً علی هذا اگر این دختر ولو بالغ شده، اصلاً نماز را نمیفهمد و نمیفهمد نماز چیست، این نماز الان نسبت به این آنچنان الزامی پیدا نکرده مانند نمازی که بر یک بیست ساله و هجده ساله و اینها محقق شده. یا فرض کنید که در مورد روزه اگر دختری ده ساله شده ولیکن نسبت به مسائل روزه اصلاً خیلی متوجه نیست ولو یازده سالگی فرض کنید که این طمث شده ولی این نسبت به مسائل روزه وارد نیست یا مثلاً یک چیزی را ببیند آن نفس بچگی و صباوتش غلبه میکند بر آن کف نفسش، اگر این طور باشد معلوم میشود هنوز روزه برای او آن استقرار و قوام را پیدا نکرده. روی این حساب اگر یک دختر نه ساله یا ده ساله ولو طمث، در این موقع مستطیع بشود برای حج آیا حج الان به او واجب است یا وقتی که به رشد برسد واجب می شود؟ نمیتوانیم بگوییم الان واجب است. یعنی اگر یک دختر نه ساله یا ده ساله یازده ساله - این چیزی است که خلاف فتوایی است که همه در اینجا قائل هستند ها- اگر یک دختری در این سنین حج بر او واجب شده ما باید ببینیم آیا حج را ادراک میکند یا ادراک نمیکند؟ آیا میفهمد طواف چیست؟ آیا فهم و استطاعت برای سعی را دارد؟ فهم و استطاعت عرفات را دارد؟ یا اینکه با این اماکن به عنوان یک اماکن تفریحی و اماکنی که موجب تنوع و اینها هست نظر و تصور دارد؟ اگر این طور باشد نمیشود این را به حج برد گرچه اگر به حج برده شود برایش نفع دارد همان طوری که طفل رضیع هم اگر حج برود و مستحب است، مستحب موکد است حتی طفل رضیع، اولیائش او را لباس احرام بپوشانند، از طرف او نیت کنند و چه کار کنند، ولی آن حج واجب در صورتی است که مکلف به رشد عقلی برای تصور عبادت برسد. این مساله هست. درست شد؟

