جلسه ۱۴

سؤال: برای استناد به این روایات، برای اینکه سندی داشته باشیم در این روایات عرض می‌کنم. همۀ آنها نقل شده از امامی، کأنَّ یک استفتایی شده است...

جواب: ببینید آن هم که می‌آید نقل می‌کند و می آید از امام سؤال می‌کند لابد یک جریانی اتفاق افتاده. یک جریانی اتفاق افتاده می‌آید از امام حکمش را می‌پرسد. بعد نمی‌گوید من رفتم حد را هم جاری کردم! حضرت می‌فرماید این طور. حالا آن برداشت چی بوده؟ مجلس روایت چی بوده؟ چطور امام آن را بیان کرده؟ اینها خصوصیاتی است که ما نسبت به آن خصوصیات گیر داریم. اما حالا امام علیه السلام فرمودند...، بله یک جایی باشد که آدم بیاید ببیند که یک دختر ٩ ساله را آوردند و شوهر دارد و این دختر ٩ ساله با این صغر سن و با این خصوصیات، اعدام شده، من ندیدم. من تا جایی که تفحص کردم ندیدم. بخاطر همین من دارم می گویم که این مسئله یک ارتکاز عقلایی بوده بین اینها که بچه را نمی‌شود کاریش کرد. 

سؤال: پس این روایت چی را می‌خواهد بگوید؟

جواب: حالا حضرت در این روایت این را می‌خواهد بفرماید که اگر دختری که در سن ٩ سال قابلیت برای ازدواج دارد، طمث دارد، این آمد و ازدواج کرد، این اگر آمادگی رشد عقلی و قبح عقلی برایش بود با توجه به این قضیه باید حدود بر او جاری بشود، حالا اگر نبود، نبود. آن تکه‌اش را حضرت در اینجا بیان نکردند، در یک روایت دیگر که دلالت بر عقل و کمال و ترتب می کند، آنجا آمدند گفتند. حالا ما که نمی‌دانیم او از حضرت چی سوال کرده و دقیقاً چی بوده و مورد چی بوده؟ ما این تکه را داریم که فرضاً سکونی از امام سوال می‌کند آیا دختری که شوهر کرده در ٩ سالگی، حد بر او جاری می‌شود؟ حضرت می‌فرماید حد باید بر او جاری شود. خب آیا این دختر کی بوده؟ مورد چی بوده؟ ممکن است که اصلاً مسائلی که هست امام مصداق را آمده گفته، این مصداق باید بر آن حد جاری بشود. هستند افرادی که ٩ سالشان است خیلی هم [با فهم] هستند و واقعاً قبح قضیه را می‌فهمند، یعنی عقلشان در این مسئله، از این نقطۀ نظر ادراک قبح قضیه، اقلاً با یک دختر ١٥ یا ١٦ ساله فرقی نمی‌کند، اگر آن لاابالی است این هم لاابالی است، یعنی از نظر لاابالی بودن فرقی نمی‌کند قضیه، اگر آن قضیه را کوچک بشمارد و استصغار کند خب این هم در اینجا ما می توانیم...، یک وقتی نه، اصلاً این دختر ٩ ساله قبح و اینها را نمی‌فهمد. یعنی فرض کنید که فقط یک چیزی که من شوهر کردم! ما دیگر شوهر کردیم و این قضیه را با این که یک گوسفند بیاورد در خانه فرقی نمی‌گذارد. حالا بالاخره دیگر شوهر کرده و دیگر ازدواج کرده، یک اسمی بهش است. ما می‌خواهیم بگوییم آن مقدار عقلی که آن عقل، تشخیص فساد و تبعات مسئله را بدهد دختر ٩ ساله معمولاً ندارد، وقتی ندارد مثل دیوانه است. حالا این روایت چرا می‌گوید وقتی ٩ ساله است این طور؟ ما می‌گوییم حضرت فرمودند ٩ ساله ولی یک شرایطی هم در اینجا هست و این شرایط این است که عقل است. ما این عقل را فرض کنید که...