جلسه ۲

ببینید در دو جا به معنای وجوب استیذان آمده:

اول در اینجا وَ إِذٰا بَلَغَ اَلْأَطْفٰالُ مِنْكُمُ اَلْحُلُمَ خب این مسأله در مورد اول بود چرا دیگر دوباره آیه تکرار کرده؟ در مورد اوّل دارد وَ اَلَّذِينَ لَمْ يَبْلُغُوا اَلْحُلُمَ مِنْكُمْ... خب اینکه هنوز تکلیف بر او تعلق نگرفته، این وجوب چرا می‌آید؟ و ما می‌دانیم و مسلّم است وقتی که وجوبی بر یک موردی می‌آید، بر خلافش ترتب عقاب است، مثل وجوب صلاة، وجوب صلاة در یک مورد که بیاید خب برخلافش عقاب مترتب است، حرمت بر تخطی در اینجا بار می‌شود. یستأذن وجوب است. دلیلش این است که در یک سیاق واحد، در اینجا بیان شده لِيَسْتَأْذِنْكُمُ اَلَّذِينَ مَلَكَتْ أَيْمٰانُكُمْ این یکی، خب معلوم است ملک یمین حرام است دیگر، نظر ملک یمین بَر مَرأة، ولو اینکه غلام اوست، خب این حرام است، این یکی. وَ اَلَّذِينَ لَمْ يَبْلُغُوا اَلْحُلُمَ مِنْكُمْ... خب این در سیاق، سیاق واحد است، چطور ممکن است بر مخالفت این عقاب مترتب بشود؟ خب این یک مطلب. 

مطلب دیگر اینکه آیۀ بعدی دارد إِذٰا بَلَغَ اَلْأَطْفٰالُ مِنْكُمُ اَلْحُلُمَ فَلْيَسْتَأْذِنُوا وقتی به حلم رسیدن باید استیذان کنند، بین این دو استیذان چه فرقی است که در اینجا بَلَغ الحلم منظور است و در آنجا عدم بلوغ حلم و[در حالی که] هر دو در یک سیاق واحد در اینجا آمده، كَمَا اِسْتَأْذَنَ اَلَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ؟ 

حالا ما به این آیۀ اوّل کاری نداریم، به این آیۀ ٥٨ در اینجا کاری نداریم، فعلاً بحثمان را در آیۀ ٥٩ قرار می‌دهیم تا اینکه انشاء اللَه بعداً دوباره نسبت به این آیه برمی‌گردیم و با آن کار داریم. آیه می‌فرماید: وَ إِذٰا بَلَغَ اَلْأَطْفٰالُ مِنْكُمُ اَلْحُلُمَ فَلْيَسْتَأْذِنُوا، باید استیذان کنند و این مسألۀ بسیار مهمی است که حالا انشاء اللَه در بحث امروز در ادامه‌اش، در قضیۀ حضرت یوسف ما در اینجا می‌آئیم و می‌گوئیم که این آیات چطور دقیقاً با همدیگر ارتباط دارند و ما چه معنایی را از ارتباط این آیات استخراج می‌کنیم. خب این فَلْيَسْتَأْذِنُوا كَمَا اِسْتَأْذَنَ اَلَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ این مترتب بر دو شرط است؛