مرتب سازی:
جلسه ۸
5سؤال: یعنی کلماتی هم نباشد این دو تا موردی که الآن نقل فرمودید نتیجهاش همین میشود دیگر؟
جواب: نتیجهاش همین میشود. یعنی نتیجهاش همین میشود که این دلالت التزامیه بین انکار ضروری و بین استلزام انکار نبوت، این دلالت التزامیه منوط است به اعتقاد متکلم و کیفیت اعتقاد قلبی او نسبت به حکم و کیفیت علم او نسبت به احکام و کیفیت عناد او نسبت به مسائل. اگر ما توانستیم احراز بکنیم، این انکار مستلزم انکار نبوت است و مستلزم انکار نبوت، کفر است. اگر ما نتوانستیم این را احراز بکنیم، ثبوتاً حکم به ارتداد برای این حاصل نخواهد شد.
پس بنابراین انشاء اللَه فردا راجع به اقوال فقهاء در اینجا در تتمۀ بحث امیدواریم که بیاییم و جمیع اقوال را بیان بکنیم و تعابیر مختلفهای که باز در اینجا آمده، دو یا سه تا تعبیر دیگر آمده، اینها را بیان بکنیم و انشاء اللَه این بحث تتبع فتاوای فقهاء در تعریف ارتداد فردا تمام میشود. اگر خدا بخواهد از روز شنبه به بحث خودمان میپردازیم که ارتداد به چه کیفیت حاصل میشود؟
سؤال: ...؟
جواب: ببینید افراد متفاوت هستند دیگر، یعنی ما یک حکم بطی و قطعی نسبت به هر شخصی نمیتوانیم بکنیم
سؤال: ...؟
جواب: بله، حالا راجع به ارتداد هم خب- ظاهراً شما تشریف نداشتید در بحث...- که این ارتداد، دلالت بر کفر نمیکند. دربارۀ بعد از پیغمبر هم داریم ارتدَّ النّاس الا ثلاثَه. عمّار هم رفت و برگشت. ارتَدَّ یعنی برگشتند از آن حقیقت، امّا این ارتداد متعارف که واقعاً حکم به کفر بکنیم و موجب بینونیت در زوجیت بشود و اموال باید تقسیم بشود، این همچنین ارتدادی نه، این دلالت ندارد.
سؤال: اینکه من عرض کردم در کربلا یک روایتی هست که ... ، باطل با حق شباهت پیدا میکند و مردم باطل را حق میدانند. این شبهه باعث میشود که خیلیها دنبال باطل میروند، گفتم شاید در قضیۀ کربلا هم یک عده از این باب وارد جنگ شدند