جلسه ۷
13جواب: نه اینکه آمدهاند ضروری گفتهاند، این ضروری برای شخص را نیاوردهاند، ضروری نوعی و عرفی را مثال زدهاند.
سؤال: مسألۀ ارتداد که فرمودید پس دایرهاش به دامنۀ کفر هم خواهد رسید که کفر اگر در آن عناد نباشد کفر ثابت نیست.
جواب: بله، نه ثابت نیست.
سؤال: پس بیشتر کشورهای کفر مستضعف هستند؟
جواب: بله همۀ اینها را میآییم عرض میکنیم. شما فقط دعا بکنید که ما مرتب بیاییم تا این بیست و پنج روزی که...
...انشاء اللَه تمام اینها را، نه همه را مسلمان کنیم خلاصه یک قدری قائل به توسعه...، آن مقداری که به درد شما بخورد شاید یک مقداری برایتان توسعه بدهیم.
سؤال: این بحث دار الحرب و دار الکفر و نزاع با آنها، اینها یکی یکی خود به خود تحت تأثیر این فرمایش شما قرار میگیرند؟
جواب: بله، بله همۀ اینها هستند، اینها را من بحثهایش را کردم ولی متأسفانه نوشتههایش را نداشتهام
سؤال: مشهد فرمودهاید؟
جواب: بله، من همین مباحث دارُ الحرب و حتی همین جنگ ایران و عراق را که چه احکامی بر آن مترتب است؟ در حَرب بین ایران و عراق، آیا حکم حربی بر آنها صادق است یا مسلمان هستند یا قائل به تفریق باید بشویم؟
سؤال: قضیۀ جنگ جَمَل هم همین است؟
جواب: در جنگ جمل، جنگ صفّین
سؤال: که حکم کردند که غنائمشان را بگیرند امّا...
جواب: تعقیبشان نکنید و به اسارت نگیرید.
خیلی مسئلۀ مهمی است. مثلاً فرض کنید که کلّ آن مقداری که مثلاً فرض کنید که صاحب جواهر در ارتداد بحث کرده سه صفحه یا چهار صفحه است، سه صفحه یا چهار صفحه در طهارت بحث کرده و دو یا سه یا چهار صفحه هم در بحث ؟ در دیات و قصاص و آنها آمده بحث کرده، همین. در حالتی که خیلی مفصّل است من خیال میکنم یک سوم این کتاب، نصف این کتاب، مثلاً باید روی این صحبت بشود.
تلمیذ: مرحوم شیخ حسین حلی هم بحث کردهاند، آقا ملاحظه فرمودهاید؟

