جلسه ۹۹

این آقایان آمدند این طور فرمودند که این تعلق استثنای این ارکان، غیر از این استثنای خمسه که طهارت و استقبال قبله و وقت و رکوع و سجود هست، غیر از اینها از ارکان و اجزاء، ارکان را هم حالا فرض کنید که استثناء می‌کنند ملحق به این خمسه می‌کنند، از اجزاء و شرایط مثل فاتحة الکتاب و امثال ذلک که اینها جزء اجزاء و شرایط هستند نه جزء ارکان، امری که بر اینها تعلق گرفته است امر تأخری است و تأخر او تأخر عارض از موضوع است، از معروض است و تقدم این خمسه بر اینها تقدم تقدم موضوع است بر وصف عارضی بر آن موضوع و بر آن مورد، یعنی در اینجا یک امر آمده تعلق گرفته به صلاة مع الخمسه، بعد امر دیگر تعلق گرفته است به فاتحة الکتاب و سایر اجزاء و شرایط بر این موضوع، درست مثل مسأله‌ی جهر و اخفات یا مسأله‌ی قصر و اتمام می‌ماند. در مسأله‌ی جهر و اخفات یا قصر و اتمام، ما در اینجا تعدد مطلوب داریم، در اینجا هم اگر دلیل نداشتیم همین حرف را می‌زدیم... در اینجا دلیل داریم. جهر و اخفات امر مستقلی دارد مانند قصر و اتمام که تعلق گرفته است بر موضوع. یعنی در اینجا صلاة صلِّ ظهر اخفاتیا، صلِّ المغرب جهراً، صلِّ الفجر جهاراً، این صلِّ جهاراً یا اخفاتیاً این امر مستقلی است به عنوان قید و به عنوان وصف که متصف شده است این صلاة به این وصف بعد از تحقق صلاة، یعنی اول صلاة باید محقق باشد این صلاتی که محقق است باید با این شرط خواند، جهاراً خواند یا اخفاتیاً. و همین طور در مورد قصر هم ما همین مطلب را در اینجا می‌گوییم. اینها می‌گویند[ما نحن فیه] مثل این[جهر و اخفات یا قصر و اتمام] می‌ماند. 

البته در مورد جهر و اخفات یا قصر و اتمام مطلب همین طور است. یعنی مسافر که باید صلاة را قصراً بخواند اگر اتمام بخواند...، اصلاً نکته‌ی جالب اینجاست که در مورد صلاة مسافر، نیت قصر، ابتداءً شرط نیست، قصراً را مولا خواسته است نه اینکه نیت قصر را هم باید حتی در ضمن تکبیرة الاحرام و قبل از[تکبیرة الاحرام داشته باشد.] شما می‌توانید فرض کنید که من باب مثال حتی نیت چهار رکعت کنید منتهی نه عامداً، اگر نیت چهار رکعت کنید که اصلاً قصد قربت متمشی نمی‌شود، نه، ناسیاً، خطأً نیت اربعه رکعات می‌کنید بعد هم در تشهد یک دفعه متوجه می‌شوید که شما مسافر هستید، نماز را قصراً می‌خوانید، نماز درست است. نیت اربعه رکعات و اتمام در اول نماز برای مسافر شرط نیست. چطور اینکه نیت اتمام برای حاضر هم شرط نیست. آن چیزی که هست اتیان به اربعه رکعات است حالا چه قصراً چه اتماماً باشد آن دیگر فرقی نمی‌کند.