جلسه ۹۵

چطور فرض کنید که در مورد صلاة می‌گویند دم قروح و جروح به اندازه‌ی یک درهم بقلی معفو است اما اضافه‌ی بر آن نخیر، این موجب بطلان صلاة است. خب این معفویّت دم قروح و جروح به حدی است که تا به اینجا نرسد و وقتی به اینجا رسید دیگر در اینجا این عفو برداشته می‌شود و حکم بطلان پیش می‌آید. لذا در این مسائل هم مطلب از همین قرار است.

ما حکمی را که بار می‌کنیم بر شرب توتون به لحاظ تحقق عنوان ضرریت است و اگر این ضرریت در یک حدی محقق الوقوع نباشد یا اینکه مشکوک الوقوع باشد یا قطع به عدم داشته باشیم، فرض کنید که من باب مثال یک پک زدن، خب قطعاً قطع داریم بر اینکه این ضرر به حساب نمی‌آید، همین هوایی که آدم در شهر تنفس می‌کند ضررش بیشتر از پک زدنی است که فرض کنید من باب مثال آدم از توتون گیرش می‌آید یا اینکه فرض کنید که آن طوری که بعضی می‌گویند ممکن است در بعضی از موارد اصلاً ضرر در آنجا محقق نباشد، در بعضی از خصوصیات و مواردی که ذکر می‌کنند. در هر صورت مسائل شرعی اینجا باید در آن دقت بیشتر شود. شعار ما نمی‌توانیم بدهیم در مورد مسائل شرعی، باید از راه میزان و ادله جلو بیاییم. 

چنانچه عنوان ضرر فرض کنید که بر این شرب توتون تحقق پیدا کرد و این ضرر یک ضرر عقلایی بود، یک وقتی عنوان ضرر هست اما ضرر عقلایی نیست فرض کنید که من باب مثال می‌گویند روی غذا آب خوردن برای معده ضرر دارد حالا این یک ضرری که عقلا به حساب بیاورند نیست یا اینکه فرض کنید که می‌گویند که آقا شب پنیر ضرر دارد اما این یک ضرر عقلاییه به حساب نمی‌آید و به طور کلی همه‌ی مکروهات اگر ضرر نداشتند این مورد منع کراهتی قرار نمی‌گرفتند حالا ما باید ببینیم در این موضوع و در این مورد این ضرر چه ضرری است؟ آیا یک ضرر عقلاییه است؟ این است قضیه؟ چطور اینکه فرض کنید که من باب مثال این خدش و جرحی که وارد می‌‌شود این یک ضرر ضرر عقلاییه است اما همین خدش و همین جرح اگر فرض کنید که در پشت انجام بگیرد که عنوان حجامت داشته باشد نه تنها ضرر عقلایی نیست بلکه منفعت محلله و عقلاییه در اینجا صادق است، دم تصفیه و تزکیه می‌شود.