جلسه71
8سوال: درآن قسمت اول اصلاً قاعده حرج جاری نیست؟
جواب: نه اصلاً آنجا حرج نیست. آنجا...
سوال: چون زمینه ندارد
جواب: اصلاً زمینه ندارد، مثل قاعدۀ لاضرر میماند كه در آنجا بعضی از ضررهایی كه متوجه انسان میشود چون در قبال یك مسألهای هست، در آنجا ضرر به حساب نمیآید. شما بچهتان مریض میشود دارد از دنیا میرود. میگویند آقا باید یك میلیون بدهی عملش بكنیم. این فرض كنید كه قلبش تنگی آئورت و این حرفها پیدا كرده یك میلیون هم خرج آن میشود! حالا كه مردهاش را هم پول میگیرند دیگر!
گفته عمل میكنیم، گفته كه آقا دیگران میگویند میمیرد! گفته كه من كارم درست است باید بروید پول بریزید! رفتهاند پول توی بانك ریختهاند و شخص را آوردن برای عمل و همان سر عمل هم شخص مرده! گفتش كار ما همین است، شما امضاء دادهای كه اگر بمیرد ما مسئول نیستیم! خلاصه بگذریم از كارهایی كه اینها می کنند!
یك میلیون پول میگیرند برای اینكه قلب بچهتان را من باب مثال عمل بکنند. شما برای این یك میلیون چون در دستتان پول ندارید ماشینتان را می فروشید، فرشتان را می فروشید و...، آیا این ضرر هست یا نه؟ آیا عرف به شما میگوید كه شما در اینجا متضرر شدهاید؟ نمیگوید. چون این تدارك شده به صحت. آن صحت ارزشش اینقدر بیشتر است که این ضرر را تدارك میكند. این هم در اینجا همین طور است، چون در مقابل این جهاد، دفاع از وطن است، دفاع از ناموس و عِرض و اسلام و اینها هست لذا اصلاً در اینجا حرج نمیگویند. یك حكمی است كه لازمۀ ذات او مشقت دارد، به آن اصلاً حرجی اطلاق نمیشود. به عبارت دیگر حرج و عدم حرج از باب عدم و ملكه است نه از باب سلب و ایجاب، یعنی زمینۀ برای حرج باید وجود داشته باشد یا زمینۀ برای... تا اینكه بگویند حرجی. اما چیزی كه نفساً غیر از حرجی، اصلاً نمیشود، نمیشود به آن گفت حرجی.

