جلسه ۵6

حالا در قاعدۀ لاضرر ما باید ببینیم آیا این هم از باب متزاحمین است؟ یعنی خود آن وجوب، وجوب وضو فی حد نفسه، یک ملاکی دارد، قاعدۀ لاضرر هم در اینجا برای خودش ملاکی دارد، این قاعده می‌آید و بر آن ملاک وجوب وضو غلبه می‌کند و آن وجوب وضو را از کار می‌اندازد، آیا این طور است؟ یا اینکه نه این قاعدۀ لاضرر در صورتی که اضرار بر نفس و امثال ذلک باشد، ملاک اینها ملاک امتنان است چرا شارع آمده حکم ضرری را برداشته؟ به خاطر منتاً علی العباد. چرا شارع اضرار بر غیر را حرام می‌‌کند؟ به خاطر منتاً علی العباد. اما اگر شما آمدید فرض کنید که به یک شخصی یک ضرری رساندید و آن شخص هم گفت که هر چه از دوست می‌رسد برجاست گرچه نان و پنیر و تر حلواست! حالا شعرش ...، هر چه از دوست می‌رسد نیکوست، حالا هر چه باشد. آیا در اینجا باز این تاوان باید بدهد یا نباید بدهد؟ نباید بدهد دیگر. یا اینکه فرض کنید که یک ضرری را به یک شخص دیگر می‌رساند و آن شخص کاملاً با طیب خاطر این ضرر را پذیرا می‌شود. آیا در این صورت باز این طرف متعهد است در اینکه...؟ 

یا فرض کنید که آن سمرة ابن جندب اگر می‌آمد در خانۀ انصاری و انصاری هم در عین حال که می‌دید این مزاحم زن و بچه‌اش هست کاری به کارش نداشت، می‌گفت عیب ندارد بگذار بیاید برود، ما که از خیر این گذشتیم! بگذار حالا فرض کنید یک عجوزاً فی الغابرینی حالا بیاید تماشا کند و برود مثلاً من باب مثال. ما با او قهر نکنیم اقلاً از خرمایش وقتی که می‌آید استفاده می‌کنیم. خب در این صورت خودش قبول کرده این اضرار را. و حکم لاضرر و لاضرار...، شارع دیگر نمی‌تواند در این صورت بیاید این سمره را ملزم کند بر اینکه تو در این منزل نرو. به خاطر اینکه خود او آمده اضرار را قبول کرده.