جلسه ۴۹

سوال: خب می دانم

جواب: در مورد دو تا نصّ، ما از راه قرائن و اینها، ظهور یکی را بر دیگری ما در آنجا می آئیم ترجیح می دهیم، ما در آنجا...، ظهور یعنی چه؟ یعنی جنبۀ تأکید شارع را به واسطۀ یک جهاتی، ما او را در نظر می گیریم و می آئیم ترجیح می دهیم بر دلیل دیگر ولو اینکه هر دو...

سوال: به لفظ برنمی گردد، برگشتش به قول فرمایش شما که تأکید شارع برای حفظ مصالح...

جواب: تأکید شارع در عبارات فهمیده می شود دیگر، در الفاظ فهمیده می شود.

سوال: خود عبارات شاید ظاهر باشد یعنی صراحتاً تصریح نکرده باشد به آن تأکید ولی ما از قرائن خارجیه به قول بعضی از علماء می فهمیم که اسلام در اینجا خیلی تأکید دارد

جواب: خب بله وقتی...، می دانم. می گویم که در اینجا بالاخره خودِ این عبارت، این روایت، این دلیل برای ما چه را می رساند؟ این دلیل از نقطۀ نظر رساندن مفادش، از نظر معنا، نه از نقطۀ نظر ظاهر که حالا عام است، فرض کنید که حالا عام من وجه است، خاص است، نه، از نقطۀ نظر معنا و مفادش چه مقداری نسبت به این موضوع خودش تأکید دارد؟ این مقدار.

سوال: آنچه که فرمودید، پشه اگر روی دست انسان بنشیند...

جواب: ولی در مورد لاضرر من باب مثال ما نمی توانیم بگوئیم لاضرر تازه باز هم نص است، نه، چرا نص باشد؟ لاضرر یک دلیل...، بله؟

سوال: صریحتر است

جواب: می دانم، نه، خود لاضرر نص است، اما اینکه...، بدست آوردن مفهوم ضرر و اطرادش به همه جا، این خودش نصّ نیست، بله، خود ضرر نصّ است مثل یکی از مفاهیم دیگر می ماند، مثل ماه می ماند، مثل فرض کنید که سماء می ماند، مثل...، ولی این مفهوم را اطرادش را در همه جا، این را ما نمی توانیم در همه جا مثلاً اطراد بدهیم و به عبارت دیگر منظور شارع را از این لاضرر ما در اینجا بدست بیاوریم، شارع در همه جا لاضرر گفته یا در بعضی جاها گفته یا به نظر شارع در بعضی از جاها ضرر نیست، به نظر شارع در بعضی جاها ضرر است و آیا آن...؟