جلسه ۴۱

آن عقلی که بیاید در مقابل حق بایستد برفرض که ادارۀ امور را بکند، آن که عقل نیست، آن نکراع و شیطنت است. آن اولئک یطبع اللَه علی قلوبهم است. یعنی همان عقل انسان تبدیل می شود به یک شیطنت و به یک خصوصیتی که جهات مادی در نظر است یعنی علاوه بر اینکه تجرد عقلانی پیدا نمی کند بلکه ثقل حیوانی پیدا می کند. آن ثقل حیوانی از نظر تشابهش به جهت مجرد، در دو قطب مخالف قرار گرفتند. هر دو تدبیر می کنند، هر دو...، در عین حال که شبیه به هم هستند، هر دو راه را نشان می دهند، هردو مسیر را نشان می دهند منتهی آن جنبۀ تجردی و قرب الی اللَه را نشان می دهد، این جهت حیوانی و کثرت در مسائل دنیوی را نشان می دهد، از این جهت اینها مشابهت دارند. حالا این جهتی که الان در ما هست آمیخته ای است از آن جنبۀ تجرد و آن جنبۀ حیوانی. لذا با این عقل نمی توانیم حکم بکنیم کلما حکم به العقل حکم به الشرع مگر در آن مسائل کلیه ای که باب برهان در آن وجود دارد و هیچ شائبه ای از جهت کثرت و توغل در ماده در آن وجود ندارد.

انشاءاللَه آن مسئلۀ معروف بین مجلسی و مرحوم علامه و نظراتی که در آنجا آمده، فردا بحثش خواهد آمد.

اللَهم صل علی محمد و آل محمد