جلسه ۳۶

سوال: ورود نخواهد بود نسبت به قواعد دیگری که منافات ندارد؟ 

جواب: نه دیگر، ورود ندارد به خاطر این که نمی خورد دیگر. قواعد دیگر حاکم هستند، تسلط مال حاکم است، لایحل مالٌ امرء الا بطیب نفسه این ها همه حاکم هستند النّاس مسلطون علی اموالهم حاکم هست پس علاوۀ بر این، اجرای این قاعده نقض خود این قاعده می شود. به جهت این که ما با این قاعده می خواهیم نفی اضرار بکنیم در عین حال اضرار بر خود مضر شده است.خب این که ظلم است. آن آیه چه می گوید، می گوید اَلشَّهْرُ اَلْحَرٰامُ بِالشَّهْرِ اَلْحَرٰامِ وَ اَلْحُرُمٰاتُ قِصٰاصٌ فَمَنِ اِعْتَدىٰ عَلَيْكُمْ فَاعْتَدُوا عَلَيْهِ بِمِثْلِ مَا اِعْتَدىٰ عَلَيْكُمْ وَ اِتَّقُوا اَللّٰهَ وَ اِعْلَمُوا أَنَّ اَللّٰهَ مَعَ اَلْمُتَّقِينَ ﴿البقرة، ١٩٤﴾ اگر دستت را بریدند تو هم بیا دستش را ببر، پایش را دیگر قطع نکن. اگر پایش را قطع کنی آن وقت پای خودت را هم باید قطع کنند. 

حالا سمره آمد فرض کنید که استیذان کرده خب دیگر ما نباید بر آن ظلم بکنیم بالاتر. یعنی در این جا ثبوت این قاعده موجب نفی خود همین قاعده می شود. لذا ما دیگر نمی توانیم این قاعده را اجرا کنیم، این که ...

سوال: یعنی اگر از راه دیگری آمده بودند برای ما تعبیرش کرده بودند، باز به این قاعده...؟

جواب: می شود تمسک کرد دیگر. اشکال نداشت.

سوال: مرحوم ناینی قبول دارد این را ...

جواب: بله، بله اشکال نداشت، اشکال مستشکل سر این است، در این جا خود نائینی می آید از این جواب می دهد و می آید یک مسأله را نفی می کند که به وسیله آن اشکال...، گرچه روی حرف او باز اشکال وارد می شود، ولی نائینی می گوید اگر ما اشکال مستشکل را قبول کنیم لا جرم باید ملتزم بشویم به این که قاعده اجمال دارد، روایت اجمال دارد و در مقام بیان نیست.