جلسه ۳۲۲
توضیحات:
مفاد اخبار «من بلغ» و ادله تسامح در ادلۀ سنن
جلسه ۳۲۲
10دراینصورت ثمره در کجاست؟ بعضیها گفتند که ثمره در این مورد پیدا میشود؛ اگر یک بللی بر محاسن انسان باشد آن محاسن که جزء از صورت محسوب نمیشود، آن شخصی که استرسال1 لحیه دارد، درصورتیکه بللی برای مس نداشته باشد، اگر استرسال لحیه را با روایات ضعیف مثلاً مستحب بدانیم بنابراین شستن تمام این لحیه مستحب باشد یعنی طبق روایات و رجائاً آنوقت این غَسل این لحیه... ـ ببینید رفتند یک ادلّۀ تسامح [آوردند]، بهاندازۀ یک ماه ما را سر کار گذاشتند! آخرش در بَلَل آن مستحلله! لحیه یا مسترسله بر وزن لحیه! آن باید نتیجۀ اینهمه بحث باشد! ـ چون ما میتوانیم از خیلی جاها بَلَل برای مس بگیریم، حالا اگر کسی بدنش مو دارد میتواند از آن بگیرد. خلاصه غَسل استرسال لحیه مستحب میشود وقتی که مستحب شد، آنوقت جزئی از وضو میشود. آنوقت [بهخاطر] روایاتی که داریم از اجزاء وضو میشود اخذ بلل کرد،2 در اینجا میشود انسان بهواسطۀ آن تهریشش که به ناف رسیده است، از آنجا به پایش بمالد و مسح بکند!
مرحوم شیخ در عین اینکه خودش این ثمره را نقل کرده است هم نسبت به این قضیه جواب داده است که ما دلیل نداریم بر اینکه اخذ بَلل از هر جایی از بدن وَلَو بَلَغ ما بَلَغ موجب مسح و اینها باشد، نه آنچه که فقط هست از حاجبین و مژه و همینطور موی ملصق به صورت است3 نه آن ریشی که تا ناف آمده است مثل فتحعلی شاه! ما دلیلی نسبت به این مسئله نداریم.
مسئلۀ دومی که نقل شده است از باب ثمره عبارت از همین وضویی است که وضوی جُنب و حائض میگیرد یا مثلاً وضوی بعد از وضو که میگیرند یعنی تجدید در وضو و اینها میکنند «أنَّ الوُضوءَ على الوُضوءِ نورٌ على نور»4 میگویند که این اگر طبق بعضی روایات ضعاف اشکال نداشته باشد این وضو مستحب میشود و انسان میتواند احکام وضو را که رفع حدث است بر آن بار کند.
- . فرهنگ فارسی معین: «استرسال: موی سر را به طرف پایین انداختن.»
- . وسائل الشيعة، ج 1، أبواب الوضوء، باب 21 ـ بابُ وُجوبِ أخذِ البَلَلِ لِلمَسحِ مِن لِحیَتِه و ...، ص 407.
- . فرائد الأصول، ج 2، ص 158.
- . من لا يحضره الفقيه، ج 1، بابُ صِفَةِ وُضوءِ رَسولِ اللَهِ صلّی الله و علیه و آله و سلّم، ص 41، ح 82.

