جلسه ۲۹۴

دخالت تقدّم و تأخّر زمانی در سلسلۀ علل فعلیّت و علل تنجّز

حالا در مقام علم می‌آییم که مقام، مقام اثبات و مقام تنجّز است همان‌طوری‌که در ابلاغ، تقدّم و تأخّر از علل تنجّز دخالت دارد، علم مکلف به موضوع یا علم مکلف به حکم در سلسلۀ علل فعلیت و علل تنجّز قطعاً دخالت دارد؛ اینجا مسئلۀ تقدّم و تأخّر پیش می‌آید که من‌باب‌مثال در اینجا مکلف به حکم خمریّت عالم است اما عالم به موضوع نیست مثلاً یک خمری هست او خیال می‌کند ماء است و این را تناول می‌کند. یا عالم به موضوع است ولی عالم بر حرمت نیست، فرض کنید عالم است که بگوید: أنّه خمرٌ اما می‌گوید که الحمدلله فعلاً که حکم به خمر نیامده است و فعلاً بالا می‌کشیم!

نقاط بسیار سیاه و تاریک بهایی‌ها

این قضیه را گفتم که مخدره‌ای در بین فترت نسخ شریعت محمدی و ابتداء شرع حضرت علی محمد باب واقع شده بود، گفت که شریعت محمدی که نسخ شده است و حضرت نقطۀ اولیٰ هم شریعت جدید نیاورده‌اند پس یا علی مدد! آقای ... قضیه را خدمتتان عرض کرده‌ام یا نه؟ حضور ذهن ندارید؟! عجب! نمی‌شود، این قضیه اتفاقاً از نقاط بسیار سیاه و تاریک بهایی‌ها و اینهاست. دیگر اصلاً می‌گویند که این قضیه را باید فراموش کرد؛ حمام گرگان؛ بین راه گرگان و گنبد قرةالعین داشته می‌آمده است، از همان راه مشهد به‌طرف تهران می‌آمده است، در آنجا در گرداب می‌گویند که قضیۀ آن حمام گرداب را اصلاً باید فراموش کنید. بله ایشان در کتاب نوشته است که شادان و خندان وارد حمام مردانه شدند و بشارت دادند که حضرت نقطۀ اولیٰ شریعت محمدیه را نسخ فرمودند و هنوز شریعت جدید هم نیاورده‌اند پس یا علی! چهل نفر اندر آن حمام به نوا رسیدند! عین عبارت را من نقل می‌کنم. در کتاب فلسفۀ نیکو، آنجا تاریخ بهایی را که می‌گوید خواندم.¹ ما یک وقت خیلی از این کتاب‌ها را هم می‌خواندیم و هم داشتیم. کتاب ایقان و این چیزها را هم داشتیم، الآن هم دارم و ما همه را مطالعه کردیم. یک چرت و پرت‌هایی در این کتاب‌ها هست، واقعاً چیزهایی عجیب غریبی هست! امان از حماقت این مردم که نمی‌فهمند که این احمق الآن با این عمامه دارد این حکم را می‌گوید. آخر کمی فکر کنید آخر این‌هم حکم است!