تخصیص یا نسخ قرآن با روایت

تلمیذ: دو نوع وثاقت هست یک وثاقتی که از جهت اهمیت راوی که راوی مثلاً آدم فهمیده‌ای است حاصل می‌شود و مطالب امام را می‌فهمد و بعداً وثاقت حاصل می‌شود که این مطلب را درست فهمیده است و وثاقت دیگری تحصیل می‌شود از جهت اینکه این خبر را ... در خبر متواتر ما نسبت به صدور، وثاقت پیدا می‌کنیم نه نسبت به ...

استاد: وقتی که ما از نقطه‌نظر سند همین‌قدر توانستیم وثاقت نسبت به صدور پیدا کنیم، ما در این‌صورت در اینکه این خبر از امام نقل شده است بین خبر واحد و خبر متواتر شک نداریم؛ یعنی اگر شک داشته باشیم دیگر در اینجا باید تمام اخبار آحاد را کنار بگذاریم. ما یقین داریم این خبر از امام علیه‌السّلام نقل شده است، صحبت در این است که آیا عین همین خبر نقل شده است یا اینکه الفاظ تغییر پیدا کرده‌اند؟ وقتی شخص عادلی می‌گوید که من این خبر را از فلان شخص شنیده‌ام و او هم عادل است، ما قطعاً می‌دانیم چیزی در این وسط هست و این‌طور نیست که شخص از خواب بیدار شود و خواب نقل کند؛ بلکه واقع همین است. بله! ما در پس و پیش شدن آن حرف داریم که آیا عیناً نقل کرده است یا اینکه پس و پیش نقل کرده است؟ همان‌طور که مرحوم آقا ـ رضوان الله تعالیٰ علیه ـ می‌فرمودند که ما در اینجا یک حرف می‌زنیم تا به قم می‌رسد صد و هشتاد درجه آن‌طرف است!

تلمیذ: ما این تواتر را قبول نداریم.

استاد: نه.

تلمیذ: این در نص است.

استاد: نه، در صدور؛ وقتی عادلی از عادل دیگر نقل می‌کند و او هم از عادل دیگر نقل می‌کند و او هم از عادل دیگر نقل می‌کند، همین‌طور اگر هزارتا واسطه هم خورده باشد ولی ما می‌دانیم که بالأخره یک چیزی بوده است و اگر این را ندانیم اصلاً به‌طورکلی باید همۀ اخبار آحاد کنار بروند. در اینکه یک چیزی هست یقین داریم؛ الاّ اینکه در اخبار متواتر قطعاً می‌دانیم همین مضمون بوده است؛ ولی در خبر واحد می‌بینیم که شاید این تا آن چیزی که نقل کرده است به‌طورکلی عوض شده باشد ولی بالأخره یک چیزی بوده است.