فرق بین قرینۀ منفصله و قرینۀ متصله در ظهورات

تلمیذ: تفاوتی در مراتب ظهورات نیست؟

استاد: چه مراتبی؟

تلمیذ: مثلاً ﴿وَلَا تَأۡكُلُوٓاْ أَمۡوَٰلَكُم بَيۡنَكُم بِٱلۡبَٰطِلِ﴾.¹

ظهور شخصی، یعنی انفهام معنا از لفظ 

استاد: اصلاً شما به چه ظهور می‌گویید؟! انفهام معنا از لفظ را ظهور می‌گویید؛ انفهام معنای مراد مولا یعنی مراد مولا از این لفظ این است که ما به این ظهور می‌گوییم، انفهام معنای مراد مولا از لفظ، ظهور و ظهور شخصی می‌شود. حالا وقتی که شما در چنین رتبه‌ای این معنا را فهمیدید،‌ اگر احتمال ندادید بر اینکه اصلاً قیدی آمده است یعنی حتی احتمالش نبود، این قطع می‌شود و دیگر ظهور نیست بلکه همان علم است و همان قطع است و مثل نص می‌ماند. اگر شما در همۀ موارد احتمال می‌دهید آنچه که ما الآن می‌فهمیم ممکن است مولا معنایی را غیر از این قصد کرده باشد و یا تخصیصی زده باشد و نخواسته باشد بگوید یا اینکه مخفیانه به یکی بیان کرده است، این‌قدر از این موارد دیده‌ایم که برای انسان یک حالت ارتکازی پیدا می‌‌شود که معنایی غیر از آنکه ما قصد کرده‌ایم ولو به‌نحو تخصیص ولو به‌نحو تعقیب در اینجا وجود داشته باشد. چون ما اطلاع نداریم، معنایی را برای خودمان می‌تراشیم و اسم آن تراشیده شدۀ ذهنی را ظهور شخصی می‌گذاریم، آن دیگر مرتبه ندارد، مرتبه‌اش یعنی چه؟!

تلمیذ: یعنی می‌خواهم عرض کنم این آیاتی که شما می‌فرمایید: ﴿كُلُّ مَنۡ عَلَيۡهَا فَانٖ﴾ و امثال‌ذلک، واقعاً با این آیۀ ﴿يَٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ لَا تَأۡكُلُوٓاْ أَمۡوَٰلَكُم بَيۡنَكُم بِٱلۡبَٰطِلِ﴾² تفاوت می‌کند. به‌خاطر اینکه اقسام معاملات مختلف است و ما احتمال می‌دهیم که شارع بعضی از انواع معاملات را از حجّیت و اعتبار انداخته باشد لذا ممکن است اینجا بگوید که اصلاً ظهور منعقد نمی‌شود تا اینکه انسان بپرسد یا اینکه مخصِّصش را پیدا کند اما در آن مورد اوّل ظهور منعقد می‌شود.

استاد: بحث ما در این است که وقتی برای این شخص انفهام معنا شد آن موقع اسمش را ظهور می‌گذاریم یعنی وقتی که فهمید این معنا قصد می‌‌شود، اسمِ این را ظهور می‌گذاریم، حالا یا اینکه شما علم پیدا می‌کنید یا قطع پیدا می‌کنید که همین است و غیر از این نیست یا اینکه بالأخره احتمال می‌دهید. در ظهور هیچ‌وقت نفی احتمال نیست.