جلسه ۱۹۹

تلمیذ: بعد شد ولی آنچه که به او داده می‌شود از ذاتش هست.

استاد: همه همین‌طور هستند یعنی هر وجودی در وجود خودش واجد همۀ کمالات است ولی چیزی که هست پرده افتاده است. این باید او را برساند.

تلمیذ: در مورد حضرت علی، پیغمبرِ خارجی بود که توسط او از ذات او می‌گرفت و به حضرت می‌داد. اما پیغمبر اکرم کسی را نداشت؟

استاد: می‌گویم که فرقی نمی‌کند که آن مَلک در خارج بیاید و در خارج رویِ دست پیغمبر بزند تا پیغمبر دامنش را بیندازد که عورتش پیدا نشود یااینکه همان مَلک در باطن بیاید و به او مُلهَم شود که به این‌طرف برود و به آن‌طرف برود، این کار را انجام بدهد یا آن کار انجام بدهد، چه فرقی می‌کند؟! یعنی باطن و ظاهر یکی است.

تلمیذ: این در حضرت علی از طرف خود پیامبر بود یعنی ذات حضرت علی اتکاء به ذات پیغمبر داشت.

استاد: اشکال ندارد.

تلمیذ: اما ذات پیامبر به ذات دیگری اتکاء نداشت؟

استاد: چرا؟

تلمیذ: حتی اگر ذات خودش را یک وجود ظاهری درست می‌کند مثلاً جبرائیل از ذات خود پیغمبر سرچشمه گرفته بود، به خلاف حضرت علی

استاد: ببینید ـ در پیغمبر ـ وقتی مسئله، مسئلۀ تربیت است و مسئلۀ حرکت در عالم کثرت است...، چه کسی پیغمبر را در طفولیتش تربیت کرد؟! چه کسی او را به غار حرا سوق می‌داد؟! چه کسی او را برای این مسائل آماده می‌کرد؟! چه شخصی او را تربیت می‌کرد؟! آیا خودش ذاتاً این مسائل را می‌فهمید یا ملائکه به او الهام می‌کردند؟! حالا در مکاشفه در وحی و امثال‌ذلک این مسائل را از آن وجود که ملأ أعلیٰ بود می‌گرفتند و به او الهام می‌کردند.

نکته‌ای که در اینجا هست و خیال می‌کنم شما به‌دنبال او می‌گردید این است که وقتی که ما پیغمبر صلّی الله علیه و آله و سلّم را تجلی اعظم بدانیم و مفیض به همۀ خلایق بدانیم و اوّل صادر بدانیم دیگر ملائکه‌ای که حتی برای آن حضرت جهات هدایت را می‌آوردند، آنها دیگر از وجود خود پیغمبر می‌آوردند این مطلب را شما دنبال می‌کنید. این مسئله منافاتی با مطلب ما ندارد. ما در دو وادی صحبت می‌کنیم؛ یک وادی آن نفس عالی و راقی رسول اکرم صلّی الله علیه و آله و سلّم است که در ملکوت أعلیٰ آن نفس جنبۀ فعلیت دارد و از باب اینکه آنجا عالم زمان و مکان نیست این نفس جنبۀ فعلیت در آنجا دارد. این یک مسئله است، مسئلۀ دیگر این است که الآن این نفس بشری و این نفس حیوانی و محدود می‌خواهد خودش را به آنجا برساند، صحبت در این است، آن‌وقت از خودش می‌گیرد و خودش را به کمال می‌رساند این یعنی...