جلسه ۱۶۹

و لَذلکَ تَرَی العرفاءَ یُطلقونَ الاسمَ عَلی نَفسِ الوُجودِ مَلحوظاً بِتعیِّنٍ مِنَ التَّعیُّناتِ الکمالیةِ و المُسمّی عَلی الوجودِ الصِّرفِ مَلحوظاً بِلا تَعیُّن.¹

«شما می‌بینید عرفا اسم را بر نفس وجود اطلاق می‌کنند و می‌گویند: وجود اسم است درحالی‌که تعیّنی از تعیّنات کمالیه را داشته باشد»؛ علم را داشته باشد حیات و قدرت و اینها را داشته باشد. «مسمّی را بر وجود صرف اطلاق می‌کنند بلا تعیّن»؛ اگر بخواهند بگویند: مسمّی، اشاره به مقام ذات می‌کند که در آن مقام ذات هیچ‌گونه تعینی در آنجا نیست بعد می‌گویند: اسم؛ ﴿وَلِلَّهِ ٱلۡأَسۡمَآءُ ٱلۡحُسۡنَىٰ﴾،² اسم اطلاق می‌کنند آن وجود را به لحاظ خصوصیتی لحاظ می‌کنند به لحاظ علمش به لحاظ قدرت به لحاظ نحوۀ خصوصیتش این را اطلاق می‌کنند درحالی‌که همه واحد هستند.

قرآن بروز و ظهور تشریعی است. بروز و ظهور مقام ذات، عالم تکوین است؛ هرچه که از ذات تراوش پیدا کرده ـ چه مراتب معنوی و چه مرتبۀ مادی ـ بروز و ظهور ذات است. ذات که از جای دیگر نیاورده تا آنجا بگذارد و بچسباند بلکه همان بروز و ظهور خودش است. این ظهور تکوینی می‌شود.

قرآن کتاب تشریع، منطبق بر کتاب تکوین

حالا می‌خواهیم برای این عالم تکوین یک بیوگرافی درست کنیم؛ جبروتش این‌طور است، ملکوتش این‌طور است، برزخش این‌طور، قیامتش این‌طور است، دنیایش این‌طور است، حساب و کتابش این‌طور است. یک پرونده درست می‌کنیم که این پرونده حکایت می‌کند از آنچه که در آنجا هست. یک نقشه که یک مهندس می‌کشد این نقشه از یک جنبۀ تکوینی حکایت می‌کند؛ منزلتان نقشه دارد طبق این نقشه نگاه می‌کنید فرض کنید این لوله‌های آب از کجا رفته‌اند که اگر یک جا ترکید فوری مسیر لوله‌ها مشخص باشد‌، لوله‌های گاز از کجا رفته‌اند، سیم برق از کجا عبور کرده است که وقتی می‌خواهید میخ به دیوار بزنید سیم برق داخلش نباشد. البته اینها این کارها را نمی‌کنند ولی یک نقشۀ صحیح باید اینها را داشته باشد که آن حرکت سیم‌ها همه باید مضبوط باشد اگر این نقشه را جلوی شما بگذارند، شما می‌فهمید که الآن اتاق مطالعه‌تان در کجا واقع شده است، حمام و دستشویی و اتاق پذیرایی در کجا واقع شده‌اند. طبق این نقشه بدون اینکه شما وارد منزل کسی بشوید همین‌قدر که نقشۀ منزل را جلوی شما بگذارند، شما به تمام آن چیزی که در آن منزل است اطلاع پیدا می‌کنید. این کتاب تشریع می‌شود؛ این کتاب تشریع باید با کتاب تکوین موافق باشد، کتاب تکوین همان منزل رفیق شما است که اصلاً ندیده‌اید.