جلسه ۷۶

و عدم را قیاس کن (یعنی هرچه در «شریک‌الباری ممتنعٌ» گفتیم در قضایایی که موضوعش عدم است هم جریان دارد.) پس عدم جزئی دیگری از این قاعده است. «أنَّهُ» در موضع تعلیل است، (چقدر خوب بود که مرحوم حاجی کلام را با این نکات اضافی مخلوط نمی‌کردند! به همین قیاس مفهوم عدم هم به حمل اوّلی ذاتی عدم است، لکن وقتی در ذهن وجود پیدا می‌کند همین عدم می‌شود وجود. به‌خاطر اینکه عدم همین‌که در ذهن تصوّر شد یکی از انحاء وجودات می‌شود.) لکن این عدم به حمل شایع، ثبوت و وجود می‌باشد. «حیث» تعلیلی است، یعنی چون این عدم در ذهن ارتسام پیدا کرده است موجود می‌شود.»

اللَهمّ صلّ علی محمد و آل محمد