جلسه ۷۳

تلمیذ: پس اینکه می‌گویند در قیامت زمان برمی‌گردد و همه چیز را دوباره در مقابل انسان می‌آورند به چه معنی است؟

استاد: حالا بحث مربوط به عالَم قیامت را بعداً عرض می‌کنیم که چطور در روز قیامت زمان برنمی‌گردد چون زمان، زمانی است که گذشته است. صحبت در این است که انسان بواسطۀ تجردی که در روز قیامت پیدا می‌کند به صورت حقیقی اشیاء که حقیقتِ مادّۀ اشیاء است اشراف پیدا می‌کند و آن صورت حقیقی برای انسان متمثّل و ظاهر می‌شود، یعنی انسان خودش را مُشرِف بر تمام زمان‌های گذشته یعنی بر آن صورت حقیقی اشیاء احساس می‌کند.

و اگر قرار بر این نباشد اشکال پیش می‌آید؛ من‌باب‌مثال ما الآن چند بدن داریم؟ می‌بینیم که یک بدن داریم، ولی این بدنی که الآن ما داریم ده‌ها بار از بین رفته است و دوباره به‌وجود آمده است، سلول‌های ما همه از بین رفتنه‌اند و دوباره به‌وجود آمده‌اند و این دیگر قابل شک نیست، حالا اگر قرار باشد در روز قیامت تمام این بدن‌ها برگردند لازمه‌اش این است که یک بدن امتدادی وجود داشته باشد که یک سرش اینجا در قم باشد و سر دیگرش مثلاً در طهران یا جای دیگری باشد، چون تمام این خَلع و لَبس‌هایی که این بدن همین‌طور در تمام طول عمر پیدا کرده است باید با هم محشور بشوند، و تمام کارهای انسان باید با همین صورت جسمانی ظاهر بشوند. درحالتی‌که مسئله این‌طور نیست، بلکه در در روز قیامت به‌خاطر اینکه جنبۀ تجردی برای انسان پیدا می‌شود دیگر زمان برداشته می‌شود و وقتی که زمان برداشته شد، نفس تا برزخ اطلاع پیدا می‌کند و متّصل به ملکوت می‌شود. و چون حقایق این صُوَر مادّی در عالَم ملکوت ثبوت دارند پس برای انسان، منکشف می‌شوند.

اشراف به صورت حقیقی اشیاء برای بعضی از افراد در همین دنیا

همین قضیّه الآن برای خود شما هم وجود دارد؛ من‌باب‌مثال حالی برای شما پیدا می‌شود که در آن حال به تمام اعمال گذشتۀ خود اشراف پیدا می‌کنید بدون اینکه زمان برگردد، یا به تمام اعمال آیندۀ خود اشراف پیدا می‌کنید بدون اینکه زمان آینده برای شما آمده باشد. تمام مکاشفاتی که سالکین یا بعضی از افراد می‌کنند و در آن تمام کارهای طول عمرشان را می‌بینند از همین باب است.