اتحاد عاقل و معقول؛ حقیقت ادراک و نقش نفس

اتحاد عاقل و معقول محور اصلی این جلسه است و آیت‌الله سید محمدمحسن حسینی طهرانی به‌صورت اجمالی مبانی این نظریه را تبیین می‌کند. ایشان ابتدا جایگاه این بحث را در فلسفه و ارتباط آن با مباحثی مانند وحدت وجود، اصالت وجود و وجود ذهنی توضیح می‌دهد، سپس نشان می‌دهد که ادراک به معنای انتقال صورت از خارج به ذهن نیست، بلکه نفس خود صورت‌های ادراکی را ایجاد می‌کند و با آنها متحد می‌شود. برای روشن شدن این حقیقت، با مثال‌هایی مانند تغییر حالت آب و دگرگونی حالات نفس، توضیح می‌دهد که نفس در عین وحدت، ظهورهای گوناگونی پیدا می‌کند و در هر مرتبه همان صورت ادراکی یا حالت نفسانی می‌شود. در پایان نیز آثار این اتحاد در رشد یا سقوط انسان و اهمیت مراقبت از صورت‌های ذهنی، به‌ویژه برای سالک راه خدا، بیان می‌شود و مبنای اتحاد عاقل، معقول و عقل روشن می‌گردد.